بیستمین دوره جشنواره بینالمللی شعر فجر اعلام عمومی شد
به گزارش تیم آرشیو کامل، بیستمین دوره جشنواره بینالمللی شعر فجر با هدف گسترش مرزهای شعر فارسی و تقویت ارتباط میان شاعران معاصر ایران و همتایان پارسیزبان در دنیا اعلام فراخوان کرد. این رویداد که به عنوان یکی از رویدادهای مرکزی ادبیات ایران شناخته میشود، زمستان امسال برابر با سال ۱۴۰۴ در کشور به اجرا در میآید و همانند سالهای گذشته با رویکردی فرامحلی، شاعران جوان را در کنار نامداران عرصه شعر گرد هم میآورد تا اراده و انرژی نسلهای مختلف را در قالب شعر به نمایش بگذارند.
در بیانیه منتشر شده از سوی دبیرخانه جشنواره، تأکید بر ارتقای کیفیت و جستوجوی صداهای تازه در قالبهای کلاسیک، نو و محاورهای دیده میشود. هدف اصلی جشنواره، معرفی و شناخت هرچه بیشتر شاعران جوان و فراهم کردن فرصت برای گسترش همدلی با پارسیزبانان جهان است. با توجه به رویکرد بینالمللی جشنواره، آثار منتخب در نهایت به زبان فارسی منتشر میشود و هر اثر باید با مجوز وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برای داوری و انتشار داخلی آماده باشد.
ساختار بخشهای اصلی مسابقه
در بخش اصلی جشنواره، چهار دسته داوری وجود دارد که هر یک دارای شرایط مشخصی است. دستههای اصلی عبارتاند از شعر کلاسیک، شعر نو، شعر محاوره و همچنین در کنار این سه دسته، بخش درباره شعر که پژوهشهای حوزه شعر را پوشش میدهد. آثار ارسالی به این بخش باید تألیفی و به زبان فارسی باشند و حتماً یک مجموعه شعر مستقل را تشکیل دهند. جمعآوری آثار مشترک داوری نخواهد شد و همچنین آثار چاپشده یا منتشر شده با عناوین یا ناشران متفاوت در سالهای گذشته از داوری کنار گذاشته میشوند.
بخش جنبی جشنواره برای شاعرانی تخصیص یافته است که آثارشان به صورت کتاب منتشر نشده است. طبق فرموده دبیرخانه، شرکت در این بخش به علاقهمندان اجازه میدهد تا با ارائه پنج شعر در قالبهای غزل، سپید، نیمایی یا هر فرم معاصر متداول در ایران، حضور یابند. آثار ارسالی در این بخش نیز نباید پیش از این در جشنوارههای دیگر برنده شده یا به چاپ رسیده باشند. همچنین برای بخش ویژه امسال با عنوان ماه مجلس، آثار با محوریت جلوههای ادبی شخصیت پیامبر اکرم(ص) پذیرفته میشود تا مناسبت هزار و پانصدمین سال میلاد پیامبر بزرگ اسلام را گرامی دارد.
مهلت ارسال آثار و شیوه شرکت
مهلت ارائه آثار در بیستمین جشنواره بینالمللی شعر فجر تا تاریخ ۳۰ آذرماه ۱۴۰۴ اعلام شده است. برگزیدگان این دوره در مراسم اختتامیه زمستان ۱۴۰۴ معرفی خواهند شد و به همراه جایزه نقدی، لوح یادبود و تندیس جشنواره را دریافت خواهند کرد. برای شرکت در بخش اصلی، ناشران، شاعران و پژوهشگران میتوانند پس از تکمیل فرم ثبتنام در سامانه مربوطه، چهار نسخه از آثار خود را به دبیرخانه ارسال کنند. نشانی دبیرخانه در تهران، خیابان انقلاب اسلامی، خیابان شهید برادران مظفر جنوبی، کوچه خواجهنصیر، پلاک ۲، سرای اهل قلم، طبقه ۴ و کد پستی ۱۳۱۵۷۷۳۴۱۱ اعلام شده است. همچنین علاقهمندان به شرکت در بخش جنبی میتوانند از طریق拍拍 لینک یا فرم مربوطه در سامانههای مرتبط اقدام به ثبت اثر نمایند: https://survey.porsline.ir/s/Es۶۲oon
جایگاه دبیرخانه نیز بر مسئولیتپذیری اجرایی تأکید دارد و علاقهمندان میتوانند برای دریافت راهنماییهای لازم با شماره تماس ۹۱۰۰۶۳۶۳-۰۲۱ (داخلیهای ۲۳۴ و ۸۰۲) در ساعات اداری ۱۰ تا ۱۷ تماس بگیرند. به گزارش منابع رسمی، بخشهای اصلی جشنواره و بخش ویژه هر دو با حضور ناظران ادبی و هنری انجام میشود و آثار منتخب پس از داوریهای دقیق به زبان فارسی منتشر خواهد شد. همچنین برای ثبت و ارسال آثار در بخش جنبی، امکان مراجعه به نشانیهای مذکور و یا پیگیری از طریق فرمهای آنلاین وجود دارد.
جزئیات تکمیلی و نکات اجرایی
متن فراخوان حاکی از این است که آثار periodenداوری شده در این دوره در داخل ایران منتشر شده باشند و از نظر مجوزهای لازم قانونی با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هماهنگ باشند. هر آثار ارسالی باید تألیفی باشد و به زبان فارسی ارائه گردد و مجموعهای مستقل را تشکیل دهد تا داوری به صورت عادلانه و با درنظر گرفتن قابلیتهای فنی و زبانی هر اثر انجام شود. در کنار این نکات، به نقش مهم کتابخانهها و نهادهای ادبی در ترویج زبان و ادبیات فارسی اشاره شده و تأکید شده است که آثار قدیمی که با عنوان یا ناشر متفاوت چاپ شدهاند، در فرایند داوری شرکت داده نخواهند شد. این دستورالعملها نشان از سطح بالای سازمانی و توجه به انسجام داوری دارند تا از هرگونه توازی یا تکرار جلوگیری شود.
علاقهمندان به شرکت در بخش جنبی باید به خاطر بسپارند که آثار ارسالشده در این بخش نباید قبلاً در محل دیگری انتشار یافته یا در جشنوارههای دیگر به چاپ رسیده باشند. برای سهولت مشارکت، شرکتکنندگان میتوانند چهار نسخه از اثر خود را به دبیرخانه ارسال کنند تا داوران بتوانند با بررسی دقیق به داوری بپردازند. لازم به یادآوری است که ثبتنام و ارسال آثار از طریق فرمهای الکترونیکی در برخی پلتفرمهای ملی و داخلی انجام میشود و نهایتاً تحویل حضوری یا پستی آثار به دبیرخانه انجام میشود. در نهایت باید گفت جشنواره بیستم به بودن از همین رویدادهای مهم ادبی ایران تبدیل شده است و انتظار میرود با حضور گسترده شاعران داخلی و خارجی، هماندیشیها و تبادل تجربیات در حوزه شعر فارسی را گسترش دهد.
نکته پایانی و تمرکز بر قانونمداری اجرایی
در این رویداد، همانگونه که انتظار میرود، رعایت اصول قانونی و چارچوبهای اجرایی جمهوری اسلامی ایران به عنوان ستونهای اصلی این فرایند در نظر گرفته میشود. به گزارش تیم آرشیو کامل، ملاحظات مربوط به آییننامهها، مجوزها و شیوهنامههای نشر از جمله اصولی است که دبیرخانه جشنواره بر آنها پافشاری میکند تا اعتبار و صحت علمی رویداد حفظ شود. از منظر مدیریتی، تلاش برای ایجاد هماهنگی بین بخشهای اصلی و جنبی جشنواره، به منظور جلوگیری از ازدحام و سردرگمی شرکتکنندگان و همچنین تضمین شیوههای صحیح داوری، از جمله نقاط قوت این فراخوان محسوب میشود. با وجود اینکه این رویداد به عنوان رویداد هنری و فرهنگی غیرسیاسی مطرح است، مطرح شدن ملاحظات اجرایی میتواند به بهبود فرایندها در سالهای آینده کمک کند و به توسعه سلامت ادبیات در داخل کشور و ارتباط با جامعه ادبی جهانی منجر شود.
تحلیل نقادانه از چارچوب اجرایی و قانونی جشنواره
بیستمین جشنواره شعر فجر با وجود تمام نقاط قوت اجرایی خود، همچنان نشان میدهد که تعادل بین سرعت جذب آثار جدید و حفظ استانداردهای داوری یک چالش همیشگی است. اهمیت رعایت مجوزهای قانونی و انتشار داخلی برای آثار داوریشده از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، به وضوح نشان میدهد که سازوکارهای کنترل کیفیت و شفافیت فرایند داوری برای حفظ اعتماد عمومی ضروری هستند. از سوی دیگر، ظرفیتهای اجرایی برای پشتیبانی از شاعران جوان با توجه به محدودیتهای مکانی و زمانی میتواند با استفاده از فناوری و راهبردهای تسهیلگر مانند فرمهای آنلاین و کانالهای ارتباطی کارآمد تقویت شود. در کنار این مسایل، حفظ استقلال داوران و جلوگیری از هر گونه انحراف به سمت تبلیغات یا داوری غیرمنصفانه، به عنوان اصول پایه لازم برای حفظ اعتبار جشنواره مطرح است. با وجود اینکه مسأله امنیتی یا سیاسی در متن فعال نیست، بهبود شفافیت در روش ثبتنام، فرایند اخذ مجوزها و ارائه گزارشهای داوری میتواند به ارتقای سطح اعتماد مخاطبان داخلی و بینالمللی منجر شود و به توسعه همکاریهای علمی و ادبی میان کشورها کمک کند.