نشست تخصصی گردشگری روستایی با محور تحول پایدار برگزار شد
در ادامه سلسله نشستهای گردشگری روستایی و تحول پایدار، سومین جلسه این مجموعه با حضور پرسوجوه علمی و اجرایی برگزار شد. به گزارش تیم آرشیو کامل، سخنرانان این نشست دکتر طاهره صادقلو (دانشیار گروه جغرافیای دانشگاه فردوسی مشهد) و دکتر محمد نجارزاده (دانشیار دانشکده گردشگری دانشگاه سمنان) بودند؛ هر دو به بررسی ابعاد علمی و کاربردی تحول پایدار در گردشگری روستایی پرداختند. مدیر این نشست دکتر محمدامین خراسانی، دانشیار دانشگاه تهران، بود و انجمنهای علمی توسعه روستایی ایران، جغرافیا و برنامهریزی روستایی ایران و خانه اندیشمندان علوم انسانی این رویداد را تدارک دیدند.
این رویداد سهشنبه ۲۵ آذر ۱۴۰۴ و ساعت ۲۱ در قالب یک جلسه آنلاین برگزار شد. ورود به جلسه از طریق گزینه میهمان امکانپذیر بود و لینک شرکت در پلتفرم ارائه شد: https://www.skyroom.online/ch/hossein۵۰۹۲۸۱۱/tourism.
در جریان گفتگوها، به اهمیت نقش روستاها به عنوان پیشرانهای اقتصاد محلی، حفاظت از هویت فرهنگی و محیط زیست، و لزوم همافزایی میان دانشگاهها و نهادهای اجرایی برای اجرای پروژههای گردشگری پایدار اشاره شد. شرکتکنندگان به بررسی مدلهای مشارکتی، روشهای ارزیابی اثرات و مسیرهای اجرایی برای پیادهسازی طرحهای گردشگری پایدار در مناطق روستایی پرداختند. همچنین، به گزارش تیم آرشیو کامل، تأکید بر نگاشت دقیق ظرفیتهای بومی و تجهیز کافی زیرساختهای محلی برای پذیرش بازدیدکنندگان از نکات کلیدی این نشست بود.
سخنان و نکات کلیدی سخنرانان
دکتر طاهره صادقلو، دانشیار گروه جغرافیای دانشگاه فردوسی مشهد، با مرور پژوهشهای اخیر در زمینه توسعه روستایی و نقش دادههای مکانی، به اهمیت تحلیل دقیق روشی-محور و استفاده از مدلهای تصمیمگیری مبتنی بر شواهد برای تحریک سرمایهگذاریهای پایدار در روستاها پرداخت. وی بر لزوم استفاده از دادههای محلی برای طراحی مسیرهای گردشگری که با ظرفیتهای بومی سازگار باشد، تأکید کرد و پیشنهاد داد که پروژههای پایدار باید با مشارکت مستمر جوامع محلی و بازبینی دورهای نقشههای راه ارتقاء یابد.
دکتر محمد نجارزاده، دانشیار دانشکده گردشگری دانشگاه سمنان، نیز بر جنبههای اجرایی و سیاستگذاری متمرکز شد و نقش هماهنگی بین دانشگاهها، بخشهای اجرایی و بخش خصوصی را در اجرای پروژههای گردشگری روستایی روشن کرد. وی با بیان نمونههای موفق در کشور، بر ایجاد چارچوبهای قانونی و سازوکارهای شفاف برای سرمایهگذاری، مدیریت منابع و ارزیابی اثرات اجتماعی-اقتصادی تأکید کرد. مدیر جلسه، دکتر محمدامین خراسانی، نیز با جمعبندی رویداد و ارائهٔ چارچوبهای عملگرا برای شهرستانها و استانها، مسیرهای اجرایی قابل پیادهسازی را تشریح نمود.
این نشست که با همکاری انجمنهای علمی مذکور و خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد، تلاش کرد تا ترکیبی از بحثهای نظری، پروژههای عملی و راهبردهای اجرایی را در قالب رویکردی ارزشمند به توسعه روستاهای کشور ارائه دهد. در ادامه، محتوای نشست به صورت کتبی و دیجیتال منتشر خواهد شد تا مدیران محلی، پژوهشگران و فعالان استارتاپی بتوانند از آن برای طراحی برنامههای گردشگری روستایی استفاده کنند. به گزارش تیم آرشیو کامل، این گزارش میتواند به عنوان منبعی برای تصمیمگیران و پژوهشگران در زمینه توسعه روستاها عمل کند و با راهکارهای اجرایی و مدلهای مشارکتی، مأموریت توسعه پایدار را با رویکردی جامع دنبال نماید.
خلاصهای از چارچوبهای اجرایی و توصیهها
- ایجاد مشارکت پایدار میان دانشگاهها، انجمنهای علمی و نهادهای اجرایی برای توسعه گردشگری روستایی با رویکرد پایدار
- تدوین نقشه راه ملی و زیرساختی برای بهرهبرداری از ظرفیتهای روستاها با مشارکت جوامع محلی
- تآکید بر حفظ هویت فرهنگی، زیستمحیطی و استفاده از فناوریهای نوین برای مدیریت منابع گردشگری
- ایجاد سازوکارهای شفاف تامین مالی و ارزیابی منظم اثرات پروژهها بر اقتصاد محلی
- توسعه ابزارهای آموزشی و پژوهشی مشترک بین دانشگاهها برای پشتیبانی از پروژههای روستایی
در نهایت، این نشست با هدف ایجاد چارچوبهای اجرایی قابل پیادهسازی در سطح شهرستانها و استانها برگزار شد تا بتوان از ظرفیتهای داخلی برای توسعه گردشگری روستایی استفاده کرد و به ایجاد فرصتهای اشتغال محلی کمک کرد. از این رویداد، انتظار میرود که ادامه همکاریهای علمی-اجرایی منجر به بهبود شاخصهای توسعه روستایی و حفاظت از منابع طبیعی و فرهنگی این مناطق گردد. به گزارش تیم آرشیو کامل، مشارکت فعال نهادهای علمی و اجرایی در این نشست نشانگر تعهد به پیادهسازی طرحهای گردشگری پایدار است.
تحلیل اجرایی و الزامات قانونی جمهوری اسلامی ایران
در این تحلیل، اجرای هر گونه طرح گردشگری روستایی در چارچوب قوانین جمهوری اسلامی ایران نیازمند هماهنگی سازوکارهای اجرایی با نهادهای ذیربط، رعایت ملاحظات امنیتی، زیستمحیطی و اجتماعی است. استانداردسازی فرآیندهای صدور مجوزها، نظارت بر بودجه و شفافیت در استفاده از منابع، حضور فعال ساکنان روستاها در تصمیمسازیها و تضمین حفظ ارزشهای فرهنگی و تاریخ محلی از اصول کلیدی محسوب میشود. همچنین، رعایت اصول ایمنی برای کارکنان و بازدیدکنندگان، ارزیابی تأثیرات زیستمحیطی اجرای پروژهها و ارزیابیهای دورهای از اثرات اجتماعی-اقتصادی آنها ضروری است تا توسعه گردشگری روستایی به صورت پایدار و سازگار با قوانین و مقررات کشور پیش برود.