پوشش سرد مراسم بزرگداشت ایرج خواجهامیری و پیشنهادهای اجرایی
به گزارش تیم آرشیو کامل، در خالدآباد نطنز مراسم بزرگداشت استاد ایرج خواجهامیری با حضور جمعی از هنرمندان موسیقی، مسئولان محلی، خانواده این استاد و علاقهمندان هنر و آواز ایران برگزار شد. این رویداد فرصتی بود برای مرور جایگاه تاریخی ایرج در موسیقی ایران و بررسی راهکارهایی برای حفظ و گسترش میراث صوتی او در مناطق مختلف کشور.
در ابتدای مراسم، پس از قرائت قرآن، نماینده ستاد اجرایی مراسم پهلوان آواز ایران به ارائه توضیحات کوتاهی درباره برگزاری این مراسم و جایگاه ایرج پرداخت. به دنبال آن نماهنگی دربارهٔ زندگی و آثار این هنرمند برای حاضرین پخش شد. نوربخش، مدیرعامل خانه موسیقی ایران، در بخشهایی از سخنان خود با اشاره به نقشِ ماندگار ایرج در تاریخ آواز ایران، از حضور هنرمندان و مردم خالدآباد تقدیر کرد و با ابراز همدردی با خانوادهٔ ایرج، به ویژه احسان خواجهامیری و دیگر فرزندان این هنرمند، از تلاشهای برگزارکنندگان قدردانی کرد.
وی با یادآوری تعبیرهای بزرگان موسیقی دربارهٔ ایرج و جایگاه او در تاریخ صدا، تأکید کرد که ایرج بیش از هفت دهه در عرصهٔ موسیقی فعالیت داشت و آثار فراوانی از او در دوران رادیو تا پس از انقلاب بهجا مانده است. نوربخش همچنین با بیان اینکه همانند باغی با شاخههای گوناگون است که هر نقش و رنگی در جای خود ارزشمند است، پیشنهاد داد خالدآباد به یکی از پایگاههای معرفی و آموزش موسیقی و آواز ایرانی تبدیل شود. این پیشنهاد با اشاره به اینکه خالدآباد به عنوان «شهر پهلوان آواز» شناخته میشود، مطرح شد تا با همکاری نهادهای محلی و خیران، بنیاد هنری ایرج در این شهر تأسیس گردد.
در ادامهٔ مراسم، نوربخش توضیح داد که این بنیاد میتواند استعدادهای موسیقی و آواز منطقه را شناسایی کرده و ارتباط آنان را با استادان و هنرمندان تهران برقرار سازد، همچنین زمینهٔ حضور استادان برجسته در منطقه را فراهم آورد و به آموزش و معرفی استعدادهای جوان کمک کند تا خالدآباد به مرکزی شناختهشده در سطح منطقه و کشور بدل شود. به گفتهٔ او، خانه موسیقی ایران و جامعهٔ موسیقی کشور آمادگی دارند در مسیر شکلگیری چنین بنیادی از این طرح حمایت کنند. همچنین در پایانِ صحبتهای وی، به ماندگاری نام و هنر بزرگان موسیقی اشاره و تأکید شد که ایرج خواجهامیری هرگز نمیمیرد و نام او در حافظهٔ مردم ایران زنده میماند.
در ادامهٔ مراسم، پیام تسلیت فرماندار نطنز برای درگذشت ایرج خواجهامیری قرائت شد و دربارهٔ فرزند او، احسان خواجهامیری، و همشهریان خالدآباد سخنانی بیان شد. پس از آن، دو هنرمند کاشانی قطعهای را به حضور حاضرین تقدیم کردند و خبرگزاری گفتوگو دربارهٔ تصویب فضای فرهنگی در نطنز برای احداث فرهنگسرایی به نام ایرج خواجهامیری بهزودی ارائه شد.
احسان خواجهامیری نیز با ابراز احترام به پدرش و تشکر از همشهریان خالدآباد، به استقبال از پیشنهاد نوربخش پرداخت و گفت که این طرح میتواند برای شناسایی و پرورش استعدادهای موسیقی در این منطقه مفید باشد. او اضافه کرد که در میانهٔ استان هنرپرور نطنز و در محدودهٔ اصفهان، استعدادهای زیادی وجود دارد و امکان ایجاد گروههای موسیقایی سطح بالا وجود دارد. بهگفتهٔ وی، با فراهم شدن بستر مناسب، شمار خوانندگان باکیفیت از این خطه افزایش خواهد یافت. تهییج مخاطبان با اجرای مشترک ایرج و احسان خواجهامیری پایان بخش این بخش از مراسم بود و پس از آن، قطعهای دیگر از آثار ایرج با صدای احسان به زبان حاضرین ارائه شد.
در بخش پایانی مراسم، نامهای از زبان مردم خالدآباد برای ایرج خوانده شد و سرودی توسط کودکان منطقه اجرا شد. همچنین نوهٔ ایرج خواجهامیری، بیداد، با یادآوری خاطرات مادری و پدری خود، به بازتاب عشق و پایبندی به زادگاه اشاره کرد و گفت که این مراسم میتواند نقطهٔ آغاز طرحی گسترده برای حفظ میراث موسیقی محلی باشد.
تحلیل اجرایی-اجتماعی درباره طرح بنیاد ایرج در خالدآباد
طرح پیشنهاد تأسیس «بنیاد هنری ایرج» در خالدآباد با ارزیابیهای اولیه نشان میدهد که چنین نهاد فرهنگی میتواند به بهبود فرایند آموزش موسیقی در منطقه کمک کند و همزمان از طریق ارتباط با استادان مطرح، راهی برای توسعهٔ هنری جوانان فراهم آورد. از منظر حقوقی و اجرایی، اجرای چنین پروژهای نیازمند همسویی با قوانین فرهنگی و مدیریتی استان است و باید با همکاری شهرداری، شورای شهر، ادارهٔ فرهنگ و ارشاد اسلامی و همچنین نهادهای مدنی صورت پذیرد. با توجه به سابقهٔ خالدآباد در معرفی و پرورش صدای مطرح، وجود یک بنیاد هنری میتواند زمینهٔ رشد سریعتر استعدادها را فراهم آورد؛ با این وجود، تضمین شفافیت منابع مالی، حمایت پایدار و دسترسی عادلانه به آموزش، از نکات کلیدی است که باید در فاز واگذاری و تشکیلات داخلی بنیاد لحاظ شود. به رغم توصیههای صورتگرفته، باید توجه کرد که هر طرحی در حوزهٔ فرهنگی و آموزشی باید با رعایت بخشنامهها و فرمانهای اجرایی مشخص، بهخصوص در حوزهٔ آموزش عمومی و استفاده از فضاهای فرهنگی، حرکت کند تا به نتیجهای پایدار و همگام با سیاستهای فرهنگی کشور برسد.
