کمانچه کیهان کلهر در چهار شهر اروپا روی صحنه می‌رود
به گزارش تیم آرشیو کامل، کیهان کلهر با کمانچه و گروهی از نوازندگان ایرانی در چهار اجرای بین‌المللی حضور می‌یابد تا موسیقی ایرانی را در کشورهای اروپایی به مخاطبان ارائه کند. این تور اروپایی، که بخشی از برنامه‌های بین‌المللی این هنرمند شناخته‌شده است، با تغییر ترکیب نوازندگان در دو اجرا و حضور گروه‌های متفاوت، تجربه‌ای از هم‌آمیختگی سازهای کمانچه، سه‌تار، تمبک و آواز ایرانی را پیش روی مخاطبان اروپا می‌گذارد. این سفر نه تنها نشانگر جایگاه داوودهای موسیقی ایران در خارج از مرزها است، بلکه گواهی بر پیوستگی فرهنگی و تبادل هنر میان ایران و قاره سبز محسوب می‌شود.
همچون رویدادهای گذشته، این کنسرت‌ها با هدف معرفی هرچه بهتر موسیقی کمانچه و موسیقی ایرانی به مخاطبان غیرایرانی برگزار می‌شود و سازهای کوبه‌ای و آواز ایرانی به عنوان عناصر کلیدی در ترکیب‌های اجرایی حضور دارند. کیهان کلهر، سال‌هاست که با حضور در پروژه‌های بین‌المللی، سنت‌های موسیقایی ایران را به شکل نوآورانه‌ای به جهان معرفی کرده است. بر اساس برنامه اعلام‌شده، این مجموعه کنسرت‌ها از هامبورگ آغاز می‌شود و پس از گشت و گذر در دیگر شهرهای اروپا، در هر مقصد با ترکیب نوازندگان متفاوتی به اجرا می‌پردازد. تفاوت ترکیب نوازندگان در این چهار اجرا نشان می‌دهد که کلهر در این کنسرت‌ها با گروه‌هایی متفاوت، تجربه‌ای مبتنی بر تعامل کمانچه با سه‌تار، سازهای کوبه‌ای و آواز ایرانی را ارائه می‌دهد و به مخاطبان اروپایی نشان می‌دهد که موسیقی ایران تنها به یک ساز محدود نیست بلکه یک زبان موسیقایی چندلایه است.
برنامه این سفر از شنیده‌های اولیه نشان می‌دهد که هر شهر با دو اجرای مختلف همراه است و کیهان کلهر با همراهی نوازندگان ایرانی، اثرگذاری موسیقی ایرانی را در بستر کنسرت‌های بین‌المللی تقویت می‌کند. در این میان، حضور نوازندگانی چون کیا طبسیان (سه‌تار)، هادی حسینی (خواننده) و نیلوفر محسنی (تمبک) در یکی از دو اجرای نخست، و حضور هیوا خطیب (تمبک)، کیا طبسیان (سه‌تار) و هادی حسینی (خواننده) در اجرای دیگر، تنوع صوتی و ترکیبی ویژه‌ای ایجاد می‌کند. این ترکیب‌ها نشان می‌دهد که کیهان کلهر با رویکردی عملکردگرا و با بهره‌گیری از گروه‌هایی از نوازندگان حرفه‌ای، می‌تواند سازهای مختلف را به شکل هم‌نشینانه‌ای در کنار کمانچه به صحنه ببرد و تجربه‌ای تازه را برای مخاطبان اروپایی بسازد.
جزئیات اجرایی در هر شهر
هامبورگ، آلمان — 28 آبان (19 نوامبر). در این شب، کیهان کلهر با کیا طبسیان (سه‌تار)، هادی حسینی (خواننده) و نیلوفر محسنی (تمبک) به صحنه می‌رود. این ترکیب نخستین اجرای مجموعه را شکل می‌دهد و نشان از پیوند دوباره موسیقی ایران با سازهای مکمل کمانچه دارد. حضور اعضای گروه ایرانی امکان انتقال تجربه‌های موسیقی سنتی به فضای صحنه‌ای امروزی را فراهم می‌کند و شنوندگان را با امکاناتی نو از جمله هماهنگی آواز و الگوهای تمبک آشنا می‌کند.
گوتنبرگ، سوئد — 30 آبان (21 نوامبر). این شهر با تغییر ترکیب گروهی به میزبان هیوا خطیب (تمبک)، کیا طبسیان (سه‌تار) و هادی حسینی (خواننده) تبدیل می‌شود. تفاوت در بخش‌های ضربی و همراهی آواز، زیبایی‌شناسی اجرای را به سطح دیگری می‌برد و نشان می‌دهد که کلهر برای هر مکان، با تیمی سازگار و با دسترسی به تجربه‌های نوازندگان مختلف، برنامه‌ای منسجم ارائه می‌دهد. به‌گفته برگزارکنندگان، این ترکیب به جای صرفاً اجرای کلاسیک، به دنبال ایجاد گفتگویی موسیقایی بین سازها است تا مخاطبان اروپایی با فهمی از زبان موسیقی ایران آشنا شوند.
کپنهاگ، دانمارک — 7 آذر (28 نوامبر). در این اجرا نیز کیهان کلهر با کیان طبسیان، هادی حسینی و با حضور دیگر اعضای گروه‌های ایرانی به صحنه می‌رود. کنسرت در دانمارک با سابقهٔ کارهای بین‌المللی کلهر همراه است و مخاطبان این کشور با شنیدن ترکیبی از کمانچه، سه‌تار، آواز و تمبک با ابعاد تازه‌ای از موسیقی ایران آشنا می‌شوند. حضور این گروه در دانمارک، به‌عنوان یک رویداد فرهنگی مهم در تقویت تبادلات هنری بین ایران و اروپا تلقی می‌شود.
اسلو، نروژ — 6 آذر (27 نوامبر). چه تفاوتی در این اجرا با دیگر شهرها وجود دارد؟ حضور هیوا خطیب به عنوان تمبک، همراه با کیان طبسیان و هادی حسینی، نقشی کلیدی در ایجاد تفاوت صوتی و ریتمیک ایفا می‌کند. این ترکیب شاید به مخاطبان نورس‌نشین، تصویری تازه از موسیقی ایرانی ارائه دهد و نشان دهد که چگونه سازهای کوبه‌ای، کمانچه و آواز ایرانی می‌توانند در قالب یک پروژهٔ موسیقایی مشترک، با یکدیگر به تعادلی کارآمد دست یابند. اگرچه هر شهر به خودی خود تجربه‌ای منحصر به فرد را ارائه می‌دهد، اما پایهٔ کار همواره بر محوریت کیهان کلهر و زبان موسیقی ایران استوار است.
بررسی‌های فرامتنی و جایگاه در فرهنگ موسیقی بین‌الملل
این مجموعه کنسرت‌ها، بخشی از کارنامهٔ بین‌المللی کیهان کلهر محسوب می‌شود که در سال‌های اخیر با مشارکت در پروژه‌های گوناگون، موسیقی کمانچه و موسیقی ایرانی را به مخاطبان کشورهای مختلف معرفی کرده است. استفاده از ترکیب‌های متفاوت نوازندگان در هر اجرا نشان می‌دهد که کلهر با رویکردی منعطف به دنبال کشف فُرم‌های تازهٔ مشترک میان موسیقی ایرانی و زبان‌های موسیقی جهانی است. در عین حال، این رویکرد اجرایی می‌تواند به تقویت آگاهی از میراث موسیقی ایران در خارج از کشور کمک کند و همزمان به هنرمندان ایرانی امکان بدهد تا با تجربیات دیگر نوازندگان در همکاری‌های بین‌المللی تعامل داشته باشند. این رویدادها همچنین می‌تواند به تقویت اهمیت فرهنگ و زبان موسیقی ایران در فضای جهانی منجر شود و به ارتقای سطح تعاملات هنری میان جوامع مختلف کمک کند.
تحلیلی نقادانه از فرایند برگزاری اجراهای بین‌المللی و چارچوب‌های اجرایی
از نگاه تحلیلی، برگزاری چنین کنسرت‌هایی با وجود جذابیت‌های فراوان برای ارتقای جایگاه موسیقی ایران، نیازمند توجه به چارچوب‌های اجرایی و مقررات مربوط به اعزام هنرمندان و حقوق انتشار است. این پروژه‌ها نشان می‌دهد که هنر، به‌رغم فاصله‌های فرهنگی و زبانی، امکان ایجاد پیوندهای عمیق با مخاطبان بین‌المللی را دارد و با این وجود باید همچنان از اصول حرفه‌ای و اخلاص در ارائهٔ کار هنری پیروی کرد. در حوزهٔ اجرایی، نکات مانند ویزاها، توافق‌نامه‌های حقوقی مرتبط با اجرای آثار، حقوق ناشرین و پخش در شبکه‌های بین‌المللی اهمیت دارد و مراکز اجرایی و هنرمندان می‌بایست با رعایت قوانین داخلی و بین‌المللی، به‌صورت شفاف و مسئولانه اقدام کنند. این رویدادها می‌تواند به تقویت فرهنگ عمومیِ گفت‌وگوی هنری منجر شود و به‌عنوان نمونه‌ای از سیاست‌های فرهنگیِ ایران در تعامل با غرب درک شود، بدون آنکه موضوعات سیاسی یا امنیتی را به مرکز توجه تبدیل کند. به‌طور کلی، اجرای چنین پروژه‌ای باید از منظر هنری، حقوقی و فرهنگی به گونه‌ای طراحی شود که امکان تداوم این گفت‌وگوها و حفظ شأن هنرمند و مخاطب در هر دو سوی مرزها فراهم گردد.