گزارش ویژه: قهر مخاطبان با تلویزیون و تاکید بر کیفیت به جای کمیت در تولیدات سریالی
به گزارش تیم آرشیو کامل، محمد فیلی، بازیگر شناختهشدهٔ سینما، تئاتر و تلویزیون که این روزها در نقشآفرینی سریال «روزی روزگاری آبادی» حضور دارد، توضیح میدهد که مخاطبان در دهههای اخیر نسبت به تلویزیون طبعاً دچار فاصله شدهاند و هدف اصلی او این است که با ارائه آثار باکیفیت، آشتی دوباره بین تماشاگر و رسانه ملی شکل بگیرد. فیلی با اشاره به وضعیت فعلی پخش و تولیدات، معتقد است که کیفیت کارها از نظر او اهمیت بیشتری نسبت به افزایش شمار آثار دارد و این دیدگاه را با توضیح این نکته که بودجه تلویزیون در کل برای تولید صرف میشود، تقویت میکند.
وی در گفتوگوهای اخیر خود تأکید میکند که بودجهٔ تولیدات در تلویزیون محدود یا کم نیست، اما به گفتهٔ او شرایط و مدیریت منابع در هر پروژه میتواند تفاوتهای قابل توجهی ایجاد کند. فیلی اشاره میکند که در تازهترین بازدید از روند تولید، نزدیک به بیست سریال در دست ساخت را دیده است و اگر این سرعت حفظ شود، ممکن است مجموع آثار به صد پروژه برسد؛ اما او تکرار میکند که چند کار خوب ترجیح دارد بر تعداد زیاد کارهای غیرمخاطبپسند. این نکتهٔ کلیدی از نگاه او، بهویژه برای دورههایی که مخاطبان به دنبال روایتهای پویا و رواییهای منسجم هستند، اهمیت دارد. این بخش از گفتوگو بهقدری روشن است که بهراحتی میتواند به عنوان یک راهنمای اجرایی برای مدیران تولید تلویزیونی تفسیر شود.
فیلی دربارهٔ همکاری با پلتفرمهای دیجیتال توضیح میدهد که علاقهای به حضور در سریالهای پلتفرمی دارد اما ترجیح میدهد با تلویزیون کار کند؛ از نظر او تلویزیون بهعنوان مرکز روابط حرفهای و دوستانهٔ او شناخته میشود و این ارتباط عمیقاً در طول سالها برقرار بوده است. با وجود این، او میگوید پلتفرمها در دست گروههای خاصی است و به همین دلیل معمولاً انتخاب بازیگران را به شکل سلیقهای انجام میدهند، که از منظر او باعث میشود به همکاری با این پلتفرمها تمایلی نداشته باشد. در این راستا، فیلی با احترام از رئیس سازمان صدا و سیما یاد کرد و گفت که تماشاگران بهخاطر برخی اتفاقات اخیر در تلویزیون قهر کردهاند و باید با ارائه آثار شاخص، این قهر را از بین برد و مخاطبان را مجدداً به سمت تلویزیون جذب کرد.
در ادامه، فیلی به بازخوردهای سریال «روزی روزگاری آبادی» اشاره کرد و گفت که با وجود زمانبندی محدود و محدودیتهای زمانی در تولید، بازخوردها نسبتاً مثبت بوده است و مخاطبان این اثر را میپسندند زیرا هم جنبهٔ محلی و هم جنبهٔ رواییِ شهریِ آن قابل لمس است. این نکته برای هر تیم تولیدی که به دنبال جلب توجه مخاطبان است، درسآموز است: اگر روایت و کارگردانی با کیفیت باشد، تماشاگر به دنبال تجربهای با حرکت و ماجرا میگردد و این قالب بهوسیلهٔ کارگردانی دقیق و دکوپاژ کارآمد تقویت میشود. فیلی همچنین بهبودهایی که میتواند در تجربهٔ تماشاگر ایجاد کند را بهعنوان اولویت مطرح میکند و میگوید برخی از آثار بهدلیل گُترهای بودن یا پرکردن زمان بدون داشتن روایت پویا، مورد پسند مخاطب نیستند. بنابراین، او بر این باور است که مخاطب به آثاری علاقهمند است که جریان داستانی روشن و با انگیزهٔ روایی داشته باشند.
فیلی در یادآوری از دشواریهای فنی تولید توضیح داد که لوکیشنها گاهی تا ۴۰ کیلومتری ساوه یا روستای خاوه فاصله داشتند، که این فاصلهگذاری و رفت و آمد به صحنهها، بهویژه در پروژههای طولانی، میتواند خستهکننده باشد؛ اما با وجود این شرایط، تیم تولید با تمام توان و جان و دل کار کرده و از همکاری با همکاران تلویزیونی خود لذت بردند. او با افسوس از اینکه زانوهایش بهدلیل اجرای پروژهها آسیب دیدهاند، گفت که برای مدتی استراحت میکند تا بهبود یابد و توان حرکت بیشتری را به دست آورد. فیلی یادآور شد که در سفر اخیر به کرمان برای مراسم یلدا، از بازگشت به فرودگاه در حین بازگشت حادثهای برای زانو رخ داده و اکنون بهبود را در خانه دنبال میکند تا بهزودی دوباره به صحنه و مجموعه بازگردد. در پایان، او تأکید کرد که با وجود این دشواریها، عشق و تعهدش به تلویزیون همچنان پابرجاست و علاقهمند است که به جمع مخاطبان تلویزیون نزدیکتر شود و با کارهای باکیفیت، دوباره آن پیوند عاطفی را بازسازی کند.
بهطور کلی، آنچه از اظهارات فیلی برداشت میشود، این است که او باور دارد آیندهٔ تولیدات تلویزیونی ایران به طور بنیادی با دو رکن شکل میگیرد: نخست، ایجاد آثاری با روایی محکم و شخصیتهای باورپذیر؛ دوم، مدیریت هوشمند بودجه و منابع بهصورتی که این آثارباعث جذابیت و بازگشت مخاطب شود. به گزارش تیم آرشیو کامل، این نکتهها بهخصوص وقتی با واقعیتهای اجرایی کشور همسو میشوند، میتواند به توسعهٔ پایدار تولیدات تلویزیونی منجر شود. همچنین، فیلی اشاره میکند که برای تحقق این هدف، لازم است میان تعهد به پلتفرمها و حفظ استقلال هنرمندانهٔ تلویزیون ایران تعادل برقرار شود تا مجموعههای باکیفیت و تأثیرگذار پدید آیند. در پایان این گفتوگو، میتوان گفت که فیلی با نگرشی متوازن به موضوع نگاه میکند: او عاشق تلویزیون است، ولی معتقد است که ارتقای کیفیت در کنار حفظ استقلال حرفهای، کلید بازگشت مخاطبان به تلویزیون است. این نکته ممکن است به عنوان رویکردی راهبردی برای مدیران تولید در سالهای آتی مفید باشد، به شرط اینکه از طریق سیاستهای اجرایی شفاف و با مدیریت دقیق منابع، قابلیت اجرا پیدا کند.