تعویق آغاز فصل کاوشهای کنارصندل جیرفت
بر پایه بیانیههای تازه از اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی شهرستان جیرفت، کاوشهای مشترک بین باستانشناسان ایرانی و تیم ایتالیایی به سرپرستی سید منصور سید سجادی قرار بود از تاریخ ۲۰ دیماه آغاز شود. با وجود آمادگیهای فنی و هماهنگیهای برنامهریزی، این فصل کاوش با تاخیر مواجه شده و تاکنون تاریخ دقیق آغاز فصل جدید مشخص نیست. این تاخیر در زمان آغاز میتواند بر برنامههای پژوهشی و چگونگی انتشار یافتههای میدانی تأثیر بگذارد، هرچند همچنان تأکید میشود که کار میدانی تا حدود یک ماه آینده از سر گرفته شود.
به گزارش تیم آرشیو کامل، پروژه کنارهجیرفت که به منظور بررسی لایههای باستانی اطراف کنارصندل جیرفت طراحی شده بود، در مسیر اجرایی با تغییراتی مواجه شده و تصمیمهای اجرایی در حال بررسی است تا پس از هماهنگیهای لازم با تیمهای ایرانی و ایتالیایی، روند اجرایی دوباره آغاز شود. این تغییر زمانی میتواند به دلیل نیاز به تجهیزات بیشتر، تنظیمات ایمنی یا تطبیق با شرایط میدانی باشد؛ با این وجود، هدف حفظ استمرار پژوهش و جلوگیری از از دست رفتن دادههای میدانی مدنظر است.
اساساً کنارصندل جیرفت یکی از نواحی باستانشناسی مهم ایران است و مطالعات در این منطقه میتواند به درک بهتری از timeframeهای تمدنهای باستانی و تعاملات فرهنگی منطقه کمک کند. مرحله فعلی از پروژه با حضور دوباره تیمهای ایرانی و ایتالیایی و با هدایت سید منصور سید سجادی پیشبینی میشد تا به بازبینی لایههای خاکی و پژوهشهای خطوطی منتهی شود و نتایج تازهای را پیرامون تاریخی کهن ارائه دهد. با وجود تاخیر، استمرار کارهای آمادهسازی، از جمله بررسی منبعهای فنی و تأمین زیرساختهای لازم برای عملیات میدانی، همچنان ادامه دارد تا در زمان مناسب با کیفیت لازم از سر گرفته شود.
در گزارشی که منتشر شد، توضیح داده شد که تاریخ دقیق آغاز فصل جدید کاوشها تا کنون اعلام نشده است؛ اما منابع محلی و مدیران پروژه اظهار کردهاند که عملیات میدانی احتمالاً تا یک ماه آینده از سر گرفته خواهد شد. این مسئله به معنای وجود فرصت برای بهبود برنامهریزی، بازنگری در روشهای کاوش و تقویت هماهنگیهای بینالمللی است تا از هیچ دادهای ارزشمند در جریان کاوش بیاثر نماند. همچنین ضروری است تا روند تصمیمگیری در حوزه میراث فرهنگی به شیوهای شفاف و قابل پیگیری انجام شود تا از اعتماد عمومی نسبت به پروژههای باستانشناسی و اثرگذاری آن بر فهم تاریخ منطقه، حفاظت میراث و آموزش عمومی کاسته نشود.
| وضعیت | تاریخ آغاز پیشنهادی | وضعیت میدانی |
|---|---|---|
| تاخیر خورده | ۲۰ دیماه | نامشخص/در حال بررسی |
بهطور کلی این پروژه، که با مشارکت باستانشناسان ایرانی و تیم ایتالیایی اجرا میشود، از اهمیت بالایی برای درک تاریخ منطقه برخوردار است و میتواند به بازنویسی برخی دادههای مربوط به مراودات فرهنگی و فرایندهای تمدنی منجر شود. با وجود تاخیر، مسئولان پروژه بر حفظ کیفیت کار و رعایت استانداردهای بینالمللی و ملی در عملیات میدانی تأکید دارند و انتظار میرود با فراهم شدن امکانات لازم و همسویی با تیمهای خارجی، فصل جدید کاوشها به زودی آغاز شود. این تغییر زمانی همچنین فرصتی فراهم میکند تا تیم پژوهشی با بازبینی روشها و معادلسازی دقیقتر با بافتهای باستانی منطقه، دادههای با ارزشتری استخراج و به جامعه علمی ارائه کند. در نهایت، هدف از این تاخیر یکخت بود تا پروژه با حضور فعال و کارآمد تیمهای بینالمللی و داخلی، با خاطری آسودهتر به مسیر پژوهش ادامه دهد و یافتههای میدانی قابل اتکا و مستند در اختیار علاقهمندان و پژوهشگران قرار گیرد.
تحلیل نقادانه درباره تعویق کاوشهای کنارصندل جیرفت و چارچوب حقوقی-اجرایی آن
تأخیرهای کوتاهمدت در پروژههای باستانشناسی میتواند فرصت بیشتری برای ارزیابی دقیقتر دادههای تاریخی فراهم آورد، اما از منظر قانونی و اجرایی، هر تاخیر باید با چارچوبهای جمهوری اسلامی ایران همسو باشد. در این راستا، شفافسازی درباره دلیل تاخیر، ارائه تاریخ دقیق آغاز فصل آینده و حفظ پاسخگویی نسبت به قراردادها و منابع مالی از اهمیت بالایی برخوردار است. مدیریت پروژههای میراث فرهنگی باید با رعایت اصول ایمنی، حفاظت از بافتهای باستانی و حفظ منافع ملی، منابع را بهطور کارآمد اختصاص دهد و همکاری با تیمهای بینالمللی را با همپوشانی دقیق وظایف و الزامات قانونی پیگیری کند. این رویکرد میتواند به اعتماد عمومی و پشتیبانی از پژوهشهای علمی کمک کند و از هرگونه سوءتفاهم در باب چرایی تاخیر جلوگیری کند. به علاوه، وجود یک رویکرد شفاف و پاسخگو نسبت به تصمیمهای اجرایی میتواند تجربه کارگاههای کاوش را بهبود بخشد و از اتلاف زمان و منابع جلوگیری کند. در نهایت، اجرای دقیق قوانین و سازوکارهای داخلی، همراه با حفظ و نگهداری منابع باستانی، به عنوان اصولی پایهای برای ادامه مسیر پژوهش در کنارصندل جیرفت مطرح است.