پایداری ظرفیتهای میامی در گامهای نخست توسعه گردشگری
احمد خرم، فرماندار شهرستان میامی، در دیداری با جلال تاجیک، مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان سمنان، درباره ظرفیتهای بالقوه این شهرستان در حوزههای معدنی، کشاورزی و بهویژه گردشگری سخن گفت. به گزارش تیم آرشیو کامل، وی بر این عقیده است که این ظرفیتها بایستی از حالت بالقوه به بالفعل تبدیل شوند و دستیابی به این هدف نیازمند برنامهریزی هدفمند و همکاری همهجانبه است. خرم تصریح کرد که با وجود مزیتهای منحصر به فرد، از جمله کاروانسراهای تاریخی، میتوان میامی را با استفاده از ظرفیتهای طبیعی و فرهنگی به مقصدی پایدار برای گردشگران و زائران تبدیل کرد. این سخنان در قالب گفتوگوهای بهزیستی و همافزا با مدیرکل استان مطرح شد و نشان میدهد که رویکرد توسعهای به سمت یک مدل گردشگری جامع هدایت میشود که منافع اقتصادی و اجتماعی شهرستان را همزمان دنبال مینماید. به گزارش تیم آرشیو کامل، این گفتگو بخشی از تلاش برای تعریف نقشه راهی است که از مسیرهای تاریخی، فرهنگی و روستایی شهرستان میامی عبور میکند و به تقویت هر سه دسته میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی میانجامد.
در این راستا، فرماندار میامی بر ضرورت برندسازی محلی، معرفی هدفمند جاذبهها و جذب سرمایهگذاریهای مؤثر تأکید کرد تا از ظرفیتهای بالقوه شهرستان به بالفعلهای ملموس برای کاربران نهایی تبدیل شود. این رویکرد همسو با تأکیدهای مسئولان استانی است که بر تحقق رشد پایدار و بهبود معیشت ساکنان روستاها و شهرهای کوچک متمرکز شدهاند. همچنین، با توجه به الزامات قانونی، بهبود زیرساختها، تقویت خدمات گردشگری و حمایت از صنایعدستی از جمله محورهای اصلی طرحهای پیشنهادی است که در جلسات آتی اجرایی میشود. این گفتوگوها نشان میدهد که میامی با نگاه واقعبینانه به ظرفیتهای خود و با گشودن درهای همکاری با بخش خصوصی و حوزه عمومی، به تدریج به یک قطب تازه گردشگری در استان سمنان تبدیل خواهد شد.
کاروانسراهای تاریخی، محور ظرفیتهای فرهنگی و مسیر تردد زائران
یکی از نکات کلیدی مطرحشده در این بررسیها، وجود هفت کاروانسرای تاریخی در شهرستان میامی است که سه مورد از آنها بهعنوان کاروانسرای ثبت جهانی شناخته شدهاند. این مجموعه تاریخی، بههمراه نزدیکی میامی به استان خراسان رضوی و عبور زائران بارگاه ملکوتی امام رضا(ع) از این مسیر، فرصت بیبدیلی را برای توسعه گردشگری و جذب مسافران و زائران فراهم میآورد. برای استفاده از این ظرفیتها، نیازمند تبلیغ هدفمند، ارتقای خدمات محلی و معرفی بهوقوع رویدادهای فرهنگی است تا کاروانسراهای موجود به عنوان جاذبههای شاخص در نقشههای گردشگری منطقه نقشی روشن پیدا کنند. به گزارش تیم آرشیو کامل، چنین تلاشهایی میتواند به ایجاد تجربهای منحصربهفرد برای بازدیدکنندگان منجر شود و در عین حال امکان رشد صنایعدستی مرتبط با این فضاها را فراهم آورد.
برندسازی، معرفی هدفمند و سرمایهگذاری برای رونق گردشگری و صنایعدستی
در این نشستها، تأکید بر این بود که برای بهرهبرداری از ظرفیتهای میراثی میامی، باید با طراحی استراتژیک، برندسازی منطقهای، و معرفی دقیق و هدفمند جاذبههای تاریخی و فرهنگی، کارآیی سرمایهگذاریها را افزایش داد. فرمانداری میامی نیز با حمایت از توسعه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی، اعلام کرد که این سه حوزه بهطور مستقیم به منافع مردم، ایجاد اشتغال پایدار و رونق اقتصادی شهرستان میانجامد. از این رو، اجرای طرحهای نوآورانه در حوزههای زیر، به عنوان اولویتهای اجرایی پیشنهاد میشود:
- برندسازی منطقهای از طریق تقویت هویت بصری و روایتهای تاریخی میامی در شبکههای ملی و بینالمللی
- معرفی هدفمند آثار تاریخی مانند مسجد جامع میامی، آرامگاه ابنیَمین فریومدی، آرامگاه شیخ حسن جوری و سایر بناهای شاخص
- حمایت از صنایعدستی محلی و توسعه بازارهای داخلی و خارجی برای تولیدکنندگان روستایی
- تقویت ظرفیتهای روستایی و زیرساختهای گردشگری در روستاهای دارای پتانسیل
- تشکیل کنسرسیومهای همکاری با بخش خصوصی برای اجرای پروژههای مرتبط با میراث فرهنگی و گردشگری
چشمانداز اقتصادی و اجتماعی میامی
اگر مسیر توسعه بهدرستی طراحی شود، انتظار میرود رونق گردشگری به ایجاد اشتغال پایدار در شهرستان کمک کند و با افزایش ورود گردشگران، کسبوکارهای محلی را تقویت نماید. وجود کاروانسراهای تاریخی، بهویژه کاروانسراهای ثبت جهانی، میتواند به عنوان یکی از محورهای گردشگری استان سمنان مطرح شود و در کنار دسترسی مناسب به بارگاه امام رضا(ع) از طریق جادههای منتهی به این منطقه، امکان ایجاد متنوعتر بخشی از فعالیتهای گردشگری را فراهم آورد. با این حال، اجرای طرحهای توسعهای نیازمند هماهنگی مستمر با دستگاههای اجرایی و بخش خصوصی و پایش دقیق بودجه و منابع است تا اهداف اقتصادی و اجتماعی محقق شوند. در نهایت، این پروژهها میتوانند به ارتقای سطح زندگی، ارتقای مهارتهای حرفهای مردم محلی و تقویت زنجیره ارزش صنایعدستی منجر شوند که همه اینها از جمله منافع کوتاهمدت و بلندمدت برای میامی محسوب میشود.
جدول ظرفیتهای کلیدی میامی
| نوع ظرفیت | تعداد/وضعیت |
|---|---|
| کاروانسراهای تاریخی | ۷ مورد |
| کاروانسراهای ثبت جهانی | ۳ مورد |
| مسیر زیارتی به سمت بارگاه امام رضا(ع) | وجود مسیر عبوری پر تردد |
تحلیل اجرایی از توسعه گردشگری و صنایعدستی در میامی
براساس قوانین جمهوری اسلامی ایران، توسعه گردشگری در میامی باید با رعایت اصول حفظ میراث فرهنگی، حفظ محیط زیست و حقوق شهروندان انجام شود. این تحلیل با رویکردی اجرایی به موانع احتمالی و راهکارهای پیشنهادی مینگرد تا روند توسعه را هموار سازد. نخست اینکه طرحهای برندسازی منطقهای و معرفی جاذبهها باید با مشارکت روستاهای دارای ظرفیت و استفاده از ظرفیتهای بومی و محلی طراحی شوند تا پروژهها از نظر جامعه محلی پشتیبانی قوی داشته باشند. دوم، شفافیت در فرایندهای سرمایهگذاری، بودجه و قراردادهای همکاری با بخش خصوصی الزامی است تا اعتماد عمومی حفظ شود و از سوءاستفادههای احتمالی جلوگیری گردد. سوم، الزامات قانونی ایجاب میکند که هرگونه توسعه با احترام به حریمهای تاریخی و محیط زیست انجام شود و ضمن ایجاد اشتغال، به حفظ ارزشهای فرهنگی و تاریخی شهرستان توجه شود. با این رویکرد، میتوان از ظرفیتهای میراثی میامی برای بهبود معیشت مردم و تقویت جایگاه گردشگری استان سمنان بهره برد و در عین حال با رعایت الزامات قانونی به توسعهای پایدار دست یافت. همچنین، در فرایند اجرایی، شراکت با بنگاههای محلی و ایجاد فرصتهای مهارتی برای اتباع محلی میتواند به پایداری طرحها کمک کند و از نابرابریهای اقتصادی جلوگیری نماید.
