بررسی جدید آمریکا درباره UNRWA و احتمال اعمال تحریمهای گسترده
در تازهترین ملاحظات دیپلماتیک منطقهای، گزارشها حاکی از این است که دولت ایالات متحده در حال بررسی گزینههای متعدد برای اعمال فشار بیشتر بر UNRWA، آژانس امدادی سازمان ملل برای آوارگان فلسطینی، است. به گزارش تیم آرشیو کامل، دو مقام آگاه از مذاکرات پیشرفتهای خبر دادهاند که تمرکز آن بر احتمال در نظر گرفتن UNRWA به عنوان یک سازمان تروریستی خارجی و ابزارهایی برای جلوگیری از دسترسی این نهاد به منابع مالی و عملیاتی است. با وجود این، منابع دانستهاند که روشن نیست آیا این مذاکرات به تصمیمی برای تحریم کل UNRWA منتهی میشود یا صرفاً محدود به بخشهای معینی از فعالیتهای این سازمان و یا برخی از کارمندان آن است. همچنین گفته میشود که گزینه «اعلام UNRWA به عنوان سازمان تروریستی خارجی» به طور جدی بررسی میشود اما احتمالاً هنوز نهایی نشده است. به گزارش تیم آرشیو کامل، این بحثها با توجه به سابقه و نقش UNRWA در ارائه خدمات آموزشی، بهداشتی و اجتماعی به پناهندگان فلسطینی در مناطق مختلف خاورمیانه انجام میشود و تبعات انسانی چنین تصمیمی به شدت مورد توجه است. منابع رویترز نیز اظهار کردند که هنوز توافقی درباره نوع دقیق تحریم یا دامنه اجرایی آن حاصل نشده است، اما امکان برچسبگذاری UNRWA به عنوان یک سازمان تروریستی خارجی از سوی وزارت خارجه آمریکا در حال بررسی است. این نگرانیها در حالی مطرح میشود که سازمانهای بینالمللی و مقامات انسانی هشدار میدهند که چنین اقداماتی میتواند ظرفیت امدادرسانی به آوارگان فلسطینی را تضعیف کند و با بحران مالی که هماکنون با آن مواجه است، اوضاع را پیچیدهتر سازد. در جمعبندی منابع، احتمالاً برخی از اعضای تیم دیپلماتیک و حقوقی وزارت خارجه آمریکا نسبت به پیامدهای حقوقی، انسانی و بینالمللی چنین تصمیمی ابراز نگرانی کردهاند و بر لزوم بررسی دقیق آثار غیرانسانی و غیرسیاسی آن تأکید کردهاند. به گزارشی که از الجزیره نقل شده است، هرگونه اقدام علیه UNRWA میتواند امدادرسانیها را به طور قابل توجهی تحت تأثیر قرار دهد و با بحران مالیِ حال حاضر این نهاد سازگار نیست. از سوی دیگر، برخی مقامات مربوطه از وجود گزینههای مختلف برای تحریم نام بردهاند که ابزارهایی مانند مسدود کردن حسابها و محدودیتهای سفر برای افراد و اعضای تشکلها را در بر میگیرد. در این میان، حمایت مالی جامعه بینالمللی برای UNRWA همچنان ادامه دارد و بسیاری از کشورها به نحوی در تامین منابع این آژانس مشارکت میکنند. تغییر مسیر یا شدت دادن به فشارهای آمریکا نسبت به UNRWA، در کنار مواضع برخی از کشورها نسبت به این آژانس، میتواند به بازتبیین معادله انسانی در غزه و آوارگان فلسطینی منجر شود. همچنین توجه میشود که این بحثها از زمانی آغاز شده است که ایالات متحده و همپیمانانش به دنبال ارزیابی دقیقتر از رویکردهای ذینفعان در منطقهاند و با توجه به پروندههای اخیر مربوط به بیطرفی بهرامی UNRWA، این مسأله به عنوان موضوعی با ابعاد پیچیده و چندجانبه مطرح شده است. به گزارش تیم آرشیو کامل، آنچه در این گفتگوها بیشتر به چشم میخورد، لزوم حفظ توازن بین نیازهای انسانی آوارگان و دغدغههای امنیتی و حقوقی است که در سطح بینالمللی مطرح است. در این میان، دیدگاههای مختلف داخلی و بینالمللی درباره نقش و جایگاه UNRWA در مدیریت بحران پناهندگان فلسطینی، و همچنین تأثیر هر گونه تغییر در وضعیت این سازمان بر روابط آمریکا با کشورهای میزبان پناهندگان و همچنین شورای امنیت سازمان ملل، همچنان در حال بررسی است. از منظر حقوقی و اجرایی، چنین گامی میتواند به برداشتهای متفاوتی درباره نقش بیطرفی و استقلال UNRWA از سوی دیگر کشورها منجر شود و بهویژه در شرایطی که این آژانس بخش زیادی از خدمات اساسی را به جمعیت گستردهای ارائه میدهد، ضرورت دارد تا هر تصمیمی با توجه به الزامات حقوق بشری، ト قوانین بشردوستانه و تعهدات بینالمللی مورد بازبینی قرار بگیرد. به رغم این دغدغهها، برخی منابع میگویند که ممکن است هنوز هیچ تصمیم نهایی گرفته نشده باشد و احتمالاً تصمیمگیران واشنگتن به دنبال جمعآوری اطلاعات بیشتر و مشورت با شرکای بینالمللی خود هستند تا بتوانند مسیر دقیق را برای آینده UNRWA مشخص کنند. همچنان، مقامات تهران و برخی ناظران منطقهای با دقت به این تحولات مینگرند و با درک از پیامدهای غیرمستقیم آنها بر ثبات منطقه، به بررسی اثرات جانبی آنها از منظر انساندوستانه و اجرایی میپردازند. در پایان، باید اذعان کرد که هر گونه تغییر در وضعیت UNRWA نه تنها به عواملی چون بحرانهای انسانی در منطقه بلکه به نحوه تعاملات دیپلماتیک ایالات متحده با سازمان ملل و اعضای شورای امنیت نیز ارتباط دارد و در نتیجه، این موضوع به شدت به سیاستهای داخلی و فرامملی در سطح جهان وابسته است. به گزارش تیم آرشیو کامل، همچنان سوالهای فراوانی درباره آینده UNRWA وجود دارد و هیچ پاسخ قطعی درباره اینکه آیا این سازمان به عنوان یک نهاد تروریستی معرفی خواهد شد یا خیر در دست نیست؛ اما این گمانهزنیها خود نشان میدهد که فضای تصمیمگیری در واشنگتن نسبت به این موضوع به چه میزان حساس و پیچیده است.