ایران از بازگرداندن اتباع فاقد مدرک افغانستانی با رعایت حقوق بینالملل خبر میدهد
در خلال یک نشست شورای امنیت سازمان ملل درباره افغانستان و با حضور نماینده بلندپایگاه جمهوری اسلامی ایران، اعلام شد که جمهوری اسلامی ایران بازگرداندن اتباع فاقد مدرک افغانستانی را با ملاکهای حقوق بینالملل انجام داده و بر تعهدش به رعایت کرامت انسانی و اصول بشردوستانه تأکید دارد. به گزارش تیم آرشیو کامل، این اظهارات در چارچوب مواضع رسمی ایران در پاسخ به چالشهای بشردوستانه و امنیتی جاری مطرح شد و بر اهمیت نقش متوازن جامعه بینالملل در حمایت از پناهندگان افغان و پیشگیری از بحرانهای انسانی تأکید کرد.
سفیر جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل با اشاره به شرایط سخت داخلی کشور خود و برخورداری از میلیونها پناهجو افغان گفت که ایران با وجود تحریمهای یکجانبه شدید، طی دهههای اخیر بار سنگین میزبانی از این جمعیت را به دوش میکشد و این مسئولیت بدون همراهی و حمایت بینالمللی به شکل پایدار قابل تحمل نیست. وی افزود که هزینههای سالانه این پناهندگان، در کنار فشارهای اقتصادی و امنیتی، فراتر از توان یک کشور واحد است و انتظار میرود جامعه جهانی به سهمی عادلانه در تقسیم بار و تأمین حمایت مالی پایدار برگردد. به گزارش تیم آرشیو کامل، در آینده نزدیک نیز این کشور بر لزوم همکاری بینالمللی برای بهبود شرایط انسانی و حفظ ثبات منطقهای تأکید میکند.
نماینده ایران در این بیانیه به طور روشن نشان داد که حتی با وجود کاهش قابل توجه کمکهای بینالمللی تا سالهای آتی، ایران همچنان برای جلوگیری از بدتر شدن فقر و سوءتغذیه و تأمین خدمات پایه برای افغانها به ویژه زنان و کودکان، از ابزارهای همکاری با کشورهای همسایه و سازمانهای جهانی استفاده میکند. وی همچنین به گزارشها و آمارهای یوناما و سایر آژانسهای بشردوستانه اشاره کرد که حاکی از چالشهای فراگیر انسانی در افغانستان است و خواستار افزایش منابع مالی برای اجرای برنامههای حیاتی شد. در کنار این مسائل، ایران به اعتراضهای مطرحشده درباره محدودیتهای آموزشی و فرصتهای اشتغال برای زنان افغان اشاره کرد و خواستار بازنگری در این تدابیر شد تا کرامت انسانی و حقوق بشر به صورت کامل رعایت شود. به گزارش تیم آرشیو کامل، بیانگر این نکته است که ایران بر تعامل سازنده با مقامات موقت افغانستان و دیگر بازیگران منطقهای برای کاهش تبعات مناقشات و امنیتیها پای میفشارد.
در ادامه این گفتوگوها، موضوعات مربوط به امنیت مرزی و نقش بندر چابهار در تامین نیازهای بشردوستانه افغانستان مطرح شد. ایران با تأکید بر اینکه بندر چابهار به عنوان یک کریدور ترانزیتی کارآمد میتواند به بهبود دسترسی افغانستان به آبهای آزاد و تسهیل جریان کالاهای انسانی و امدادی کمک کند، اظهار داشت که از ظرفیتهای این بندر برای حمایت از بازسازی اقتصاد افغانستان و کاهش وابستگی شدید به مسیرهای خطرناک استفاده میکند. همچنین با اشاره به همکاریهای منطقهای و رایزنیهای دیپلماتیک با پاکستان و افغانستان، جمهوری اسلامی ایران تأکید کرد که ثبات امنیتی در منطقه نیازمند تلاشهای مشترک و مدیریت منظمتر کارزارهای مبارزه با تروریسم است و هیچ کشوری نباید کشور دیگر را به پایگاهی برای خشونت تبدیل کند. به گزارش تیم آرشیو کامل، ایران همچنین از آمادگی خود برای کمک به ایجاد نشست منطقهای وزیران امور خارجه برای هماهنگی رویکردها و تحکیم بازار منطقهای صحبت کرد.
در این بیانیه، ایران بر ضرورت حفظ انسانیت در عملیات امدادی و جلوگیری از سیاسیشدن کمکهای بشردوستانه تأکید داشت و تأکید کرد که تحریمهای یکجانبه نباید مانعی در مسیر تثبیت یا توسعه اقتصادی افغانستان ایجاد کنند. نماینده ایران همچنین به نقش یوناما در رسیدگی به بحرانهای پیچیده افغانستان اشاره کرد و ابراز امیدواری کرد که این ماموریت با بیطرفی و کارآمدی خود بتواند به بهبود وضعیت انسانی و امنیتی منطقه کمک کند. در پایان، وی اعلام کرد که ایران با حفظ روابط سازنده با سازمان ملل متحد، کشورهای منطقه و سایر ذینفعان، به تقویت ثبات و امنیت در افغانستان و منطقه ادامه خواهد داد. به گزارش تیم آرشیو کامل، این مواضع نشان میدهد که ایران با رویکردی واقعبینانه و مسئولانه به بحران افغانستان نگاه میکند و از تمامی ابزارهای قانونی و دیپلماتیک برای حفظ ثبات منطقه استفاده میکند.
تحلیل نقادانه بر مبنای قوانین جمهوری اسلامی ایران
در این تحلیل، نگاهی به تراز قواعد داخلی و تعهدات بینالمللی میشود. ایران با تأکید بر رعایت حقوق بشر و کرامت انسانی، رویکردی را اتخاذ کرده است که همسو با اصول بینالمللی به ویژه حقوق بشردوستانه است و در عین حال منافع امنیتی و اقتصاد ملی را نیز در نظر میگیرد. وجود میلیونها پناهجو افغان در داخل کشور، چالشی نیست که تنها به ایران مربوط باشد و نیازمند همکاریهای همهجانبه بینالمللی است؛ از این رو بیانیههای رسمی ایران به دنبال جلب حمایت مالی و سیاسی بیشتر از سوی جامعه بینالملل است تا از طریق تقسیم شایسته بار، به بحران رسیدگی شود. با وجود محدودیتهای ناشی از تحریمها و فشارهای اقتصادی، ایران نشان داده است که در چارچوب قوانین داخلی و تعهدات بینالمللی، به حفظ امنیت داخلی و پاسخگویی به نیازهای بشردوستانه مبادرت میکند. این رویکرد نه تنها با اصول قانونی کشور سازگار است بلکه با خواست عمومی مردمی که به دنبال ثبات منطقهای و حفظ زندگی پایدار هستند، هماهنگی دارد. با این وجود، هزینههای این رویکرد و نحوه تخصیص منابع نیازمند شفافیت بیشتر و مشارکت مؤثر جامعه بینالملل است تا از بروز نابرابریهای بزرگ یا تأخیر در ارائه کمکها جلوگیری شود. به طور کلی، رویکرد ایران به بحران افغانستان، با محوریت حفظ امنیت ملی و حمایت از حقوق بشردوستانه و عدم politicسازی کمکهای بشردوستانه، از منظر حقوقی نیز قابل دفاع است اما نیازمند پشتوانه مالی و هماهنگی بینالمللی بیش از پیش است. این تحلیل تأکید میکند که تعامل سازنده با کشورهای منطقه و احترام به اصول قانونی، میتواند به تقویت ثبات منطقهای و کاهش پیامدهای انسانی منجر شود.
