نمایش واکنش معنادار از سوی دیپلمات ارشد روسیه
در تازهترین اظهاراتی که توجه رسانههای بینالمللی را به خود جلب کرده است، سرگئی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه، درباره حمله به تأسیسات هستهای ایران با چارچوبی روشن و تحلیلی برخورد کرده است. او در یک نشست پرسش و پاسخ با دانشجویان و کارکنان مرکز مطالعات سیاسی در روسیه، بر اصولی از جمله پایبندی به چارچوب حقوقی بینالمللی و نقش کلیدی پیمانهای کنترل تسلیحات تأکید کرد. این سخنان در بحبوحه بحثهای ژئوپولتیک درباره آینده برجام و ثبات راهبردی جهان مطرح شد. به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین و به نقل از منابع رسمی، ریابکوف تأکید کرد که عدم اشاعه سلاحهای هستهای همچنان یکی از اولویتهای اصلی سیاست خارجی مسکو است و روسیه به طور مداوم به چارچوب بینالمللی موجود تکیه میکند.
او با اشاره به پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (ان.پی.تی) گفت که این پیمان همچنان نقشی کلیدی در حفظ صلح و امنیت بینالمللی ایفا میکند و اجرای موفق آن بیش از نیم قرن است که به عنوان نمونهای از مطابقت با اصول حقوق بینالملل شناخته میشود. این بخش از سخنان وی، به نوعی بازتأکید بر جایگاه NPT در نظم امنیتی جهانی محسوب میشود. همچنین، ریابکوف در ادامه به آینده مذاکرات هستهای با ایران و ایالات متحده اشاره کرد و بیان داشت که سه دور از گفتوگوها برای یافتن راهحلی جمعی از طریق برجام با شکست مواجه شده است؛ ضمن اینکه پس از روی کار آمدن دونالد ترامپ در آمریکا، قالب مذاکرات به سمت گفتوگوهای غیرمستقیم با موضوعات محدود سوق پیدا کرد.
ریابکوف در پاسخ به پرسشی درباره رویکردهای آینده گفتوگوها، تصریح کرد که اخیراً اسرائیل و به تبع آن ایالات متحده، حملهای را علیه تأسیسات هستهای ایران آغاز کردند که تحت پوشش چارچوب پادمانهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار داشتند. او این عملیات را به عنوان ضربهای قابل توجه به سیستم پادمانها و همچنین به طور سیاسی روی آژانس بینالمللی انرژی اتمی دانست. در این بخش از سخنان او، بر اهمیت حفظ پشتوانههای قانونی و نظارتی در برابر هرگونه تحول نظامی تأکید شد. در بخش دیگری از اظهارات، مقام ارشد روسیه ضمن اشاره به موضع پکن در زمینه کنترل تسلیحات، خاطرنشان کرد که مسکو به این موضع احترام میگذارد و بر ضرورت تقویت گفتوگوهای استراتژیک همسو با منافع جمعی تأکید دارد.
در پاسخ به پرسشی درباره چشمانداز احیای گفتوگوی روسیه با آمریکا در حوزه ثبات استراتژیک، ریابکوف گفت که این مذاکرات در دستور کار کنونی نیست و اولویت با یافتن چارچوبی سازگار با امنیت جهانی است. او همچنین به روابط روسیه با پیونگیانگ اشاره کرد و تأکید کرد که همکاریهای نظامی-فنی با کره شمالی مطابق با تعهدات بینالمللی در حال گسترش است و این روابط در چهارچوب منافع ملی دو کشور و به قصد ثبات منطقهای دنبال میشود.
از دیگر نکات مطرحشده توسط ریابکوف، اشاره به اینکه گفتوگو در مورد احیای سیستم کنترل تسلیحات متعارف تنها پس از دستیابی به اهداف عملیات نظامی ویژه روسیه میتواند آغاز شود، و همچنین بررسی دقیق درباره پیمان کاهش تسلیحات استراتژیک دو جانبه با آمریکا (استارت نو) که هنوز پاسخ روشنی از واشنگتن دریافت نکرده است. این بند از سخنان او به شدت بر پیچیدگی و چندوجهی بودن پروندههای مربوط به تضادهای تسلیحاتی و استراتژیک تأکید دارد. به گزارش تیم محتوای آرشیو کامل، این اظهارات نشان میدهد که رویکرد مسکو به امنیت هستهای و جمعبندی استراتژیک جهان در چهارچوبی چند جانبه و مبتنی بر قوانین بینالمللی دنبال میشود.
چارچوب حقوقی و پادمانها در نگاه روسیه
ریابکوف با تبیین دقیق جایگاه پادمانهای آژانس و نقش NPT، توضیح داد که احترام به این چارچوبها از مبانی سیاست خارجی روسیه است و هرگونه تغییر یا فراتر رفتن از این چارچوب میتواند به بیثباتی امنیتی منجر شود. او همچنین بیان داشت که با وجود تفاوتهای ژئواستراتژیک بین کشورهای مختلف، امکان ایجاد تعاملهای سازنده در زمینه کنترل تسلیحات وجود دارد که میتواند به مشارکتهای بینالمللی و کاهش خطرات منتهی شود. در این بخش، توجه وی به وحدتنظر در مدیریت بحرانهای هستهای و جلوگیری از تشدید تنشها شیوهای غیرمتعارف در دیپلماسی را نشان میدهد.
برجام، مذاکرات و آینده ثبات منطقهای
در مورد برجام، ریابکوف اظهار داشت که سه دور گفتوگو برای رسیدن به یک راهحل جمعی با شکست مواجه شد و این امر نشان میدهد که مذاکرات در وضعیت پیچیدهای قرار دارد. وی افزود که با نزدیک شدن به دور بعدی مذاکرات، مسائل مرتبط با طیف محدودی از موضوعات باقی مانده است و طرفهای ذینفع باید به رویکردی واقعبینانه و جامع تر نگاه کنند. همچنین، تأکید کرد که ثبات استراتژیک نیازمند گشایشهای فنی و سیاسی است که فراتر از منافع کوتاهمدت است و باید تمامی طرفها را در بر بگیرد.
ریابکوف ضمن تشریح رویکرد مسکو نسبت به تقویت گفتوگوهای چندجانبه در زمینه کنترل تسلیحات، اظهار داشت که روسیه به همکاری با چین در این حوزه پایبند است و از منظر پکن برای حفظ تعادل و جلوگیری از رقابتهای خلاقانه خارج از چارچوبهای قانونی حمایت میکند. این نکته نشان میدهد که تلاشهای کنونی برای بازسازماندهی ثبات استراتژیک در جهان، در اصطکاک با منافع ملی کشورهای مختلف، به دنبال یک چارچوب مشترک است تا از بروز درگیریهای احتمالی جلوگیری کند.
روابط با ایالات متحده و کره شمالی
در مورد روابط با آمریکا و آینده گفتوگوها درباره ثبات استراتژیک، ریابکوف تاکید کرد که مذاکرات در حال حاضر در دستور کار نیستند. او با اشاره به استراتژیها و مواضع آمریکا، بر این نکته اصرار داشت که هر توافقی درباره کنترل تسلیحات باید شامل مجموعهای از کشورها با منابع هستهای متنوع باشد، از جمله فرانسه و بریتانیا. درباره روابط با کره شمالی، گفتوگوها به همان سمت تعمیق دوستی و مشارکتهای فنی و نظامی میانجامد، اما این همکاریها تابع چارچوبهای بینالمللی است و هیچ تهدیدی برای کشورهای ثالث ایجاد نمیکند.
در پایان، ریابکوف به اهمیت گفتوگو درباره استراتژیهای جدید کاهش تسلیحات و نقش دو جانبه مذاکراتی همچون استارت نو اشاره کرد و تاکید کرد که پاسخهای طرف آمریکایی و دیگر کشورها باید شفاف و سازنده باشد تا مسیر آینده به سمت ثبات و امنیت جمعی هموار شود. این دیدگاهها با مفاد اعلامیههای عمومی و گزارشهای منتشره از سوی روسیه همسو است و نشان میدهد که رویکرد پخته و چند جانبه نسبت به مسائل هستهای همچنان در رأس سیاستهای امنیتی این کشور قرار دارد. به گزارش تیم محتوای آرشیو کامل، این رویکرد با نگرشی کارآمد و واقعبینانه به بررسی مجموعهای از چالشهای امنیتی امروز جهان میانجامد.
نتیجهگیری: پیامدها برای پادمانها و نظم بینالمللی
در کل، اظهارات ریابکوف نشان میدهد که روسیه به دنبال حفظ و تقویت چارچوبهای حقوقی بینالمللی است و برخورد با حمله به تأسیسات هستهای در ایران را در قالبی میبیند که بر پایداری پادمانهای آژانس و امکان حضور همه طرفهای ذینفع در فرایندهای گفتوگو و کنترل تسلیحات تأکید دارد. این رویکرد، در کنار توجه جدی به مذاکره مجدد در چارچوبی چندجانبه و با حضور بازیگران کلیدی، به نظر میرسد که میتواند به کاهش تنشها و تقویت ثبات استراتژیک جهان کمک کند. با وجود تفاوتهای دیدگاه و منافع ملی، این گفتوگوها نشان میدهد که مسیر رو به جلو برای امنیت هستهای و پادمانها، نیازمند رویکردی چندجانبه و مبتنی بر قوانین است. به گزارش تیم محتوای آرشیو کامل، در آینده شاهد تلاشهای بیشتری برای همسویی این دیدگاههای متنوع خواهیم بود.
به گزارش تیم محتوای آرشیو کامل.