تلاش اسرائیل برای کنار گذاشتن اردوغان از طرح صلح غزه
در تازهترین دور مذاکرات پیرامون طرح صلح غزه، منابع آگاه از تل آویو گزارش دادهاند که اسرائیل به دنبال کنار گذاشتن رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه از هیأت صلح است و این موضوع در مذاکرات چند هفته اخیر با مقامات ارشد ایالات متحده مطرح شده است. به گزارش تیم آرشیو کامل، تمرکز طرف اسرائیلی بر کاهش نقش ترکیه در بخشهای بشردوستانه و عملیات بازسازی غزه است تا نفوذ آنکارا در این مناطق تا حد امکان محدود باقی بماند.
در چارچوب طرحی که از سوی دولت ترامپ مطرح شده است، حضور ترکیه در نوار غزه به عنوان بخشی از نیروی بینالمللی ایستگاه بعدی این طرح ارزیابی میشود؛ اما مقامات صهیونیستی با هدف کاهش تاثیر ترکیه در فرایند تصمیمسازی و اجرای پروژههای بشردوستانه، از دولت ترامپ خواستهاند تا اردوغان را از هیئت صلح کنار بگذارد. منابع آگاه گفتند که این رویکرد با هدف جلوگیری از هر گونه جایگاه برجسته برای آنکارا در کنترل و هدایت اثرات انسانی و بازسازی در غزه دنبال میشود.
روز دوشنبه، در حاشیه دیدار رئیسجمهور آمریکا و نخستوزیر اسرائیل در فلوریدا، ترامپ به سخنرانی خود اشاره کرد و با ابراز احترام به اردوغان، اظهار داشت که ترکیه در برخی حوزههای صلح نقش مثبتی ایفا میکند. با وجود این اظهارات، برخی تحلیلگران معتقدند که واشنگتن به دنبال یک ترکیب هیأت صلح با مشارکت محدود ترکیه است تا از بابت حفظ توازن دیپلماتیک در منطقه اطمینان حاصل کند. انتظار میرود به زودی ترکیب هیأت صلح و همچنین تشکیل یک دولت تکنوکرات متشکل از فلسطینیهایی که از فهرست ارائهشده توسط اسرائیل تأیید شدهاند، اعلام شود. به گزارش تیم آرشیو کامل، این رویکرد میتواند چارچوب اجرایی طرح را تحت تاثیر قرار دهد و نقطه آغاز یک فاز جدید در روند بازسازی غزه محسوب شود.
در این میان، بازتاب بینالمللی و واکنشهای طرفهای فلسطینی و اهداف بشردوستانه همچنان در حال بررسی است. اسرائیل با وجود موجی از درخواستهای جامعه جهانی برای افزایش کمکها و تسهیل بازسازی، به دنبال حفظ تعادل میان فشارهای منطقهای و منافع استراتژیک خود است تا در کنار کاهش نفوذ ترکیه، بتواند در مدیریت و نظارت بر کمکها و پروژههای بازسازی، کنترل بهتری داشته باشد. به گزارش تیم آرشیو کامل، موضوع حضور نیروهای بینالمللی در فاز بعدی طرح ترامپ و نحوه توزیع سهمها یکی از محورهای کلیدی مذاکرات بوده و هنوز برخی عدم قطعیتها درباره نحوه اجرای این فرایند وجود دارد.
به گزارش تیم آرشیو کامل، با توجه به تحولاتی که در روزهای اخیر در واشنگتن و تل آویو رخ داده است، مقامات دو طرف قصد دارند تا یکی از موضوعات حساس یعنی ترکیب هیأت صلح را با در نظر گرفتن ملاحظات دیپلماتیک و بشردوستانه به نتیجه برسانند. این فرایند میتواند زمینهساز یک فاز عملیاتی جدید در طرح صلح غزه باشد که طیف گستردهای از بازیگران منطقهای و بینالمللی را درگیر میکند.
تحلیل حقوقی-اجرایی با نگاه به قوانین جمهوری اسلامی ایران
در چارچوب قوانین و موازین جمهوری اسلامی ایران، هر تحولی که به نحوی به امنیت و ثبات منطقه برگردد، باید با حفظ اصول قانونی و حقوقی بینالمللی و همچنین رعایت اصول بشردوستانه ارزیابی شود. تحلیل حاضر تنها جنبه اجرایی و مدیریتی دارد و قصد ندارد با هیچ موضع سیاسی مغایرت ایجاد کند. از منظر حقوقی و عملیاتی، کنار گذاشتن یک بازیگر منطقهای از فرایند دیپلماتیک در قالبی که به بازسازی و انساندوستی منتهی شود، میتواند به حفظ توازن نیروها کمک کند اما همزمان نیازمند شفافیت در سازوکارها، تضمینهای دیپلماتیک و نظارت مسئولانه بر توزیع منابع و کمکها خواهد بود تا از سوءاستفاده و تزلزل رفاه مردم غزه جلوگیری شود. همچنین رعایت حقوق بشر، حفظ کرامت انسانی، و تضمین دسترسی عادلانه به کمکهای بشردوستانه باید جزء محورهای اجرایی هر تصمیم باشد تا پیامدهای انسانی مندرج در طرح صلح با اصول دین و قانون کشور مطابقت داشته باشد.
