نگاهی تازه به گزارش اکسیوس درباره مذاکرات فشرده برای حمله به ایران
در گزارش اختصاصی اکسیوس، منابع آمریکایی و اسرائیلی توضیح می‌دهند که بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر اسرائیل و دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا در دو هفته اخیر درباره احتمال آغاز یک عملیات مشترک علیه اهداف نظامی و هسته‌ای ایران قبل از انتخابات اسرائیل مطرح کرده‌اند. به گزارش تیم آرشیو کامل، این گفت‌وگوها در فضایی صورت گرفته است که دو کشور تا نزدیک به مهلت انتخابات کنست و انتخابات نامزدی آمریکا در ایالات متحده، در حالت آماده‌باش باقی مانده‌اند. فشردگی مکالمات و انتقال نظرها درباره اقدامات احتمالی، نشان از وجود اراده‌ای سیاسی برای بررسی گزینه‌های شدیدتر در برابر افزوده‌شدن تهدیدهای برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای ایران دارد.
براساس اظهارات دو مقام آمریکایی و یک مقام مطلع اسرائیلی، نتانیاهو ادعا کرده است که گزارش‌های اطلاعاتی از تل‌آیو حاکی از گام‌های نگران‌کننده ایران برای بازنگری در بخش‌هایی از برنامه صلح‌آمیز هسته‌ای است. محور نگرانی‌ها به احتمال آغاز فعالیت‌های غنی‌سازی اورانیوم در سایت‌های نفوذناپذیر مرتبط با نطنز و دیگر تاسیسات اعلام‌شده تمرکز دارد. این مکالمات به گونه‌ای مطرح شده است که گویی ایران در حال ورود به فازهایی است که می‌تواند پاسخ غرب را در قالب اقدام نظامی یا فشارهای شدیدتر اقتصادی-دریایی تغییر دهد.
در کنار این بحث‌های استراتژیک، منابع خبر از این می‌دهند که ارتش‌های آمریکا و اسرائیل در حالت آماده‌باش قرار داشتند تا در صورت تغییر ناگهانی نظر ترامپ، بتوانند به سرعت وارد عمل شوند. یکی از منابع آمریکایی می‌گوید: «به نظر می‌رسد بی‌بی (نتانیاهو) به شدت خواهان آغاز دوباره جنگ است؛ او به دفعات با رئیس‌جمهور درباره این موضوع صحبت کرده و ترامپ گفته است بروید و آماده شوید، اما هنوز تعهد قطعی وجود ندارد.» این روایت با موضع کاخ سفید همسو است که از آغاز عملیات قبل از انتخابات پرهیز می‌کند. دفتر نخست‌وزیر اسرائیل نیز تصریح کرده است که با ترامپ در ارتباط است اما درباره محتوای گفت‌وگوهای محرمانه اظهار نظر نمی‌کند.
در گزارش اکسیوس همچنین به نشست کمپ‌دیوید و بن‌بست‌های داخلی در حلقه تصمیم‌گیری ترامپ اشاره شده است. این گزارش از نشست محرمانه روز جمعه ۱۱ مهر (۲ اکتبر) اعضای ارشد کابینه امنیت ملی ترامپ در کمپ‌دیوید پرده برمی‌دارد که به بررسی گام‌های بعدی در جنگ و ارزیابی سناریوهای حمله مجدد اختصاص داشت. یکی از منابع اسرائیلی بیان کرده است که ترامپ در نخستین مراحل با تمایل به صدور فرمان حمله همراه بوده اما به مرور نظرش تغییر کرده و به موضعی می‌رسد که در آن «دستور بروید و آماده شوید» به معنای احتمالاً در زمان‌های مختلف ممکن است اتفاق بیفتد، اما هیچ‌گاه به تأیید نهایی نرسیده است.
در این بین، درباره نقش بازیگران کلیدی آمریکا و منطقه، گزارش به حضور و حمایت سخت‌گیرانه پیت هاگست، وزیر دفاع آمریکا، به همراه فرماندهی مرکزی سنتکام از بازگشت به حملات سنگین و بمباران زیرساخت‌های ایران اشاره می‌کند. در مقابل، بخش زیادی از مشاوران سیاسی-اقتصادی کاخ سفید از رویکرد «طرد اقتصادی» و تشدید محاصره ایران حمایت می‌کنند و معتقدند این مسیر به نتایجی پایدارتر و کم‌خطرتر نسبت به گزینه‌های نظامی منتهی می‌شود. با این حال، ترس از واکنش شدید ایران و احتمال پاسخ موشکی به ویژه از سوی نیروهای مسلح سپاه پاسداران، به عنوان عاملی بازدارنده در تصمیم‌گیری‌های سیاسی-نظامی مطرح می‌شود.
موضوع دیگری که در این بررسی‌ها مطرح شده، واکنش دیپلـماتیک و اجرایی کشورهای منطقه و همچنین پیامدهای داخلی آن برای انتخابات اسرائیل است. ارتش اسرائیل به دلیل تجربه‌های گذشته و تحلیل‌های راهبردی خود نسبت به احتمال افزایش تنگناها در زمان برگزاری انتخابات، نگران است که ورود به نبرد قبل از رأی‌گیری به عنوان ابزار تبلیغاتی استفاده شود و بُرد سیاسی نتانیاهو را به تازگی تحت‌تأثیر قرار دهد. در عین حال، برخی محافل کاخ سفید بر این باورند که اجرای طرح‌های تهاجمی در فصل حساسی که با تحریم‌های سنگین اقتصادی و فشارهای بین‌المللی همراه است، می‌تواند عواقب نامشخصی داشته باشد و به بی‌طرفی ارتش آسیب برساند.
در ادامه گزارش، گزارشگران از فاصله گرفتن دو طرف از آغاز عملیات خبر می‌دهند اما آن‌ها هم‌رأی‌اند که منطقه در معرض تنش شدید قرار دارد و هر گونه تغییر سریع در محاسبات می‌تواند به سرعت به درگیری‌های گسترده‌تر منجر شود. میانجی‌گری‌های قطر و سایر بازیگران منطقه‌ای همچنان در حال پیگیری پاسخ تهران به پیشنهادی است که از سوی غربی‌ها مطرح شده است تا از تشدید بیشتر درگیری‌ها جلوگیری شود. در نهایت، گزارش یادآور می‌شود که ترجیح بسیاری از تحلیلگران داخلی و خارجی آن است که مذاکرات و اقدامات فشار اقتصادی-دریایی به شکل تفاهمی ادامه یابد تا از یک جنگ تمام‌عیار جلوگیری شود، هرچند که هیچ‌یک نسبت به احتمال تغییر روند صحنه بی‌تأثیر نیستند.
به گزارش تیم آرشیو کامل، این خبر بر پایه منابع آگاه و اطلاعاتی منتشر شده است و نشان می‌دهد که بحث‌های داخلی و خارجی پیرامون برخورد با ایران در آستانه انتخابات منطقه‌ای و ملی شدت یافته است. این روند، گرچه به شکل صریح به مسائل اجرایی امنیتی مربوط می‌شود، اما از منظر رسانه‌ای همواره با سطح بالایی از حساسیت مواجه است و نیازمند بررسی دقیق و دقیق‌تری از سوی نهادهای تصمیم‌گیر است تا از هرگونه سوء تفاهم یا بی‌اعتمادی نسبت به آینده امنیتی منطقه جلوگیری شود.
تحلیل نقادانه با رعایت چارچوب‌های قانونی جمهوری اسلامی ایران
این تحلیل بر پایه اصول قانونی و حقوقی جمهوری اسلامی ایران و با نگاه به چارچوب‌های بین‌المللی ارائه می‌شود. با وجود انتشار گزارش‌های مربوط به فشارهای سیاسی-نظامی برای حمله به ایران، لازم است به چند نکته کلیدی توجه کرد: نخست، اقدام نظامی پیش از انتخابات در هر کشوری می‌تواند تبعات داخلی پرمخاطره‌ای داشته باشد و اجرای چنین تصمیمی نیازمند رعایت اصول اصل مصلحت، عدم خشونت و حفظ امنیت عمومی است. دوم، هر گونه اقدام خشونت‌آمیز باید با موازین بین‌المللی و قوانین داخلی تطبیق داده شود تا از توسعه تنش‌ها و هرگونه نقض حقوق انسانی جلوگیری شود. سوم، در داخل ایران، هر گونه واکنش به تنش‌های خارجی باید با حفظ امنیت ملی، انتظام داخلی و صیانت از حقوق شهروندان انجام شود و هر گونه تصمیم‌گیری باید از کانال‌های قانونی و مشورتی برخوردار باشد. همچنین اهمیت حفظ استقلال ملی و پرهیز از استفاده ابزاری از چهره‌های سیاسی داخلی در بزنگاه‌های بین‌المللی نباید نادیده گرفته شود. در نهایت، این تحلیل بیانگر آن است که هرگونه تصمیم‌گیری در حوزه امنیت منطقه‌ای باید با در نظر گرفتن پیامدهای انسانی، اقتصادی و امنیتی برای کل منطقه و با رعایت الزامات حقوقی و اخلاقی انجام شود تا از تداوم بحران جلوگیری شود و ثبات پایدارتر در خاورمیانه به دست آید.