سخنان تازه سردار جلالی درباره جنگ ترکیبی و نقش فناوریهای نوین در امنیت ملی
به گزارش تیم آرشیو کامل، سردار غلامرضا جلالی، رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور، در پایان گردهمایی مدیران پدافند غیرعامل که با میزبانی استان یزد برگزار شد، وضعیتی پیچیده و حساس را برای کشور تشریح کرد و تأکید نمود که ما در دورهای به سر میبریم که جنگ همزمانی با ابعاد شناختی و ترکیبی به شکل گستردهای وجود دارد. وی به نکتهای کلیدی اشاره کرد و با قدر دانستن تلاشهای شبانهروزی مدیران و کارکنان حوزههای اجرایی و زیربنایی کشور، از آنها تحت عنوان «رزمندگان خاموش و مجاهدان خط مقدم» نام برد. این سخنان در رسانهها بازتاب گستردهای یافت و بنا بر روایت منابع خبری، تصویری روشن از یک رزم همافزا در مقابل تهدیدهای همزمان ارائه کرد.
در ادامه صحبتهای او، جلالی توضیح داد که دشمن در ادوار مختلفِ تهدید، قصد دارد با هدف قرار دادن زیرساختهای حیاتی کشور و مختلسازی شبکههای ارتباطی، پولی، بانکی و رسانهای، نظم ملی را به هم بریزد. این رویکرد با پیشبینیهای انجامشده در قالب جنگ ترکیبی همخوانی دارد که در آن تهدیدها فراتر از میدان نبرد و صرفاً با ابزارهای غیرکلاسیک دنبال اثرگذاری بر ارکان حاکمیت است. در این چارچوب، وی به نمایش نقشه دشمن برای قطع ارتباط حاکمیت و مردم از طریق رسانه ملی اشاره کرد و یادآور شد که با توجه به سناریوهای مطرحشده در سالهای گذشته، حفظ ارتباطات در شرایط بحرانی از طریق پیکربندیهای هماهنگ و هوشمند، بهعنوان یک اولویت اجرایی دنبال شد. به گزارش تیم آرشیو کامل، استانهای کشور با وجود حملات گسترده دشمن، حفظ پایدار شبکههای ارتباطی و سیگنالرسانی را حفظ کردند و رسانه ملی نیز در مدیریت بحران نقشآفرینی ارزشمند داشت.
جلالی در ادامه از «پدافند مردممحور» به عنوان مفهومی تازه در دفاع یاد کرد که به تعبیر او، با حضور و هدایت آگاهانه مردم در صحنههای اجتماعی، پاسخهای کوبندهای به محاسبات دشمنان فراهم میکند. بنا به گفتههای وی، دشمن با هدف براندازی و تغییر نظام وارد میدان شده بود، اما نقشآفرینی هممیهنان در حمایت از نظام و پیروی از رهبری موجب تولد این مفهوم جدید در ادبیات دفاعی جهان شد. وی همچنین به استفاده ابزاری دشمن از فناوریهای نوین همچون هوش مصنوعی و اینترنت ماهوارهای بهعنوان سلاحهای جنگی اشاره کرد و تأکید کرد که استفاده از هوش مصنوعی برای شناسایی و هدفگیری خودکار، یک جنایت علمی و جنگی آشکار است. در این بخش، استادان دانشگاهها و مراکز پژوهشی را به آغاز یک جهاد علمی پدافندی دعوت کرد تا با تحلیل و طراحی راهحلهای فنی و عملیاتی، به مقابله با این فناوریهای مهاجم بپردازند.
رئیس سازمان پدافند غیرعامل درباره اهمیت حفظ برتری در «جنگ روایتها» نیز سخن گفت و بر بهرهگیری حداکثری از ظرفیتهای علمی و نخبگانی استانها برای ارتقای پایداری ملی تأکید کرد. او با اشاره به این که جایگاه ایران در برابر تهدیدهای فناورانه باید قویتر و هوشمندانهتر باشد، بر همکاری میان سازمانهای زیرمجموعه و بخشهای علمی کشور برای توسعه طرحهای پدافندی پیشگیرانه تأکید کرد. در کنار پرداختن به جنبههای راهبردی، جلالی به جایگاه امنیتی و اجتماعی مردم اشاره کرد و گفت که تعامل نزدیک میان مردم و دستگاههای اجرایی، مانعی جدی در برابر گسترش بحرانها ایجاد میکند.
در کنار این نکات، بخش مهمی از صحبتهای او به نقش رسانهها و امنیت اطلاعات مربوط میشد. وی با اشاره به فشارهای فناوریهای جدید، از اهمیت حفاظت از زیرساختهای حیاتی و همچنین حفظ همسویی میان سیاستهای حاکمیتی و اعمال باقاعده اجرایی خبر داد. جلالی با ارائه تصویری روشن از وضعیت امنیتی کشور، گفت که هیچیک از بخشهای جامعه نباید در مواجهه با تهدیدات داخلی و خارجی امکان بیثباتی را تجربه کند و به تمامی دستاندرکاران اجرایی و پژوهشگران علمی کشور توصیه کرد که با تمرکز بر پایداری و تابآوری ملی، مسیر را برای آیندهای امنتر هموار کنند.
در جمعبندی نهایی، جلالی بر دو محور کلیدی تأکید کرد: حفظ پایداری زیرساختهای حیاتی با استفاده از رویکردهای پدافند غیرعامل و گسترش «دفاع مردممحور» بهعنوان پیامی نو در دفاعی جهانی؛ و همچنین مقابله با فناوریهای مهاجم، بهویژه هوش مصنوعی، از طریق برنامهریزی پژوهشی و اجرای پروژههای عملیاتی. او همچنین به ضرورت استفاده از ظرفیتهای علمی و پژوهشی کشور برای ایجاد راهکارهای متناسب با وضعیتهای بحرانی اشاره کرد تا کشور در مواقع ضروری بتواند با اطمینان بیشتری از خود دفاع کند. این سخنان یک بازتاب قابل توجه در گفتمان امنیتی ایران دارد و نشان میدهد که رویکرد پدافند ملی بهسوی تعامل با فناوریها و مشارکت مردمی در حال تغییر است.
تحلیل اجرایی-حقوقی از پیام سخنان سردار جلالی
این تحلیل بر مبنای چارچوبهای قانونی جمهوری اسلامی و با هدف بررسی جنبههای اجرایی و فنی سخنان مطرحشده ارائه میشود و قصد ندارد بحثهای سیاسی را گسترش دهد؛ بلکه بر جنبههای اجرایی عملگرایانه و مطالعۀ موضوعات فناورانهای که به امنیت کشور مربوط میشود تمرکز دارد. به طور خلاصه، سخنان سردار جلالی حاکی از نیاز به تقویت سازوکارهای پدافند غیرعامل است تا در برابر تهدیدهای ترکیبی و فناورانه از جمله استفاده از هوش مصنوعی بهعنوان بخشی از عملیات دشمن، امکان پاسخ سریعتر و کارآمدتر وجود داشته باشد. از منظر حقوقی، تأکید بر ممنوعیت استفاده از فناوریهای مخرب برای هدفگیری خودکار میتواند به ایجاد چارچوبهای قانونی روشنتر برای پژوهشهای علمی و تولید فناوریهای دفاعی منجر شود. همچنین، پیگیری «جهاد علمی پدافندی» در مراکز علمی کشور باید با رعایت قواعد پژوهش و اخلاق فناوری سازگار باشد و از هر گونه توسعه یا بهکارگیری فناوریهای خطرآفرین که با اصول امنیت ملی تعارض دارد، پرهیز کند. در نهایت، تقویت ارتباطات بین دستگاهی و مشارکت گسترده مردم باید همراه با شفافیت و پاسخگویی باشد تا از نگرانیهای عمومی کاسته شود و پایداری ملی بهطور عملی تقویت گردد.
