معرفی خبر و نقطه آغاز حضور در جشنواره داکا
فیلم کوتاه «ژیلهمو» که با نویسندگی و کارگردانی زیور حجتی و تهیهکنندگی حسین کاکاوند به مرحله تولید رسیده است، توانست به فهرست آثار پذیرفتهشده در هفدهمین دوره جشنواره بینالمللی فیلم Inter University داکا افزوده شود. این رویداد که در بنگلادش یکی از رویدادهای معتبر در حوزه فیلمسازی دانشگاهی محسوب میشود، امسال با حضور آثاری از کشورهای مختلف به بررسی موضوعات اجتماعی و زیستمحیطی میپردازد. به گزارش تیم آرشیو کامل، ژیلهمو از میان حدود ۲۵۰۰ اثر ارسالشده، به عنوان یکی از انتخابهای این جشنواره معرفی شد و به نمایش درمیآید. این رویداد از ۲۲ تا ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۶ در پایتخت بنگلادش، داکا، برگزار میشود و فیلم ژیلهمو در کنار آثار بینالمللی به نمایش درمیآید.
بررسی موضوعی جشنواره نشان میدهد که این دوره به مسائلی همچون نابرابری اجتماعی، آوارگی، درگیریهای مدنی، مهاجرت، شرایط کار، ستم جنسیتی و بیعدالتی زیستمحیطی میپردازد و از این منظر، ژیلهمو بهدنبال بازنمایی دیدگاهی محلی و جهانی از این مسائل است. جشنواره همچنین به دنبال مفاهیمی همچون تابآوری، همبستگی و تلاش جمعی برای آیندهای عادلانهتر و پایدارتر است. این فستیوال با رویکردی چندرشتهای، هم فیلمهای کوتاه و هم آثار دانشگاهی را در قالب مستند و داستانی در معرض دید مخاطبان قرار میدهد و حضور ژیلهمو را بهعنوان یکی از نمونههای موفق تولید مشترک بینالمللی تقویت میکند.
جزئیات فنی و منظر هنری فیلم
ژیلهمو مجموعهای است که با سرمایهگذاری مشترک انجمن سینمای جوانان ایران و شرکت کاکوفیلم ساخته شده و بازیگران آن شامل علی راد، محمد ایمان، سلمان صالحی، کومار جاویدان و ماردین رستمی هستند. فیلمبرداری این اثر توسط کیوان شعبانی انجام شده و مصطفی وزیری تدوین را بر عهده دارد. صدابرداری اثر را هادی بهشتیپور انجام داده و سامان شهامت بهکارگیری طراحی و ترکیب صدا را انجام داده است. طراحی صحنه و لباس را آرمیتا فرجاللهی بر عهده داشته و تیم گریم با حانیه محمودآبادی فعالیت کرده است. همچنین عکاسی و فیلمبرداری پشت صحنه توسط محمد بیگ و آرین رستمی انجام شده و موسیقی اثر توسط نیما امین خلق شده است. اصلاح رنگ و نور بر عهده هانی سلمانی بوده و مرتضی مظلومی اجرای جلوههای ویژه بصری را بر عهده دارد. این مجموعه درک کننده از طریق ترکیب تصاویر و صداها، تصویری از واقعیتهای معاصر را ارائه میدهد که میتواند با رویکردی انسانی به مسائل اجتماعی بنگرد. عنوان «ژیلهمو» در زبان کردی به معنای «آتش زیر خاکستر» است که تلاشی برای نشان دادن لایههای پنهان اجتماعی و احساسات فعالان اجتماعی است.
این فیلم تاکنون در چند رویداد دیگر نیز به نمایش در آمده است. از جمله حضور در چهلویکمین جشنواره فیلم کوتاه تهران، چهلوسومین جشنواره فیلم فجر و همچنین حضور در بیستوششمین جشنواره فیلم نودا سیتی آمریکا، اما این نخستین حضور جهانی آن در قالب یک رویداد بینالمللی با تمرکز دانشگاهی است. در کنار این رویداد، ژیلهمو همچنین در دومین جشنواره بینالمللی فیلم فضای باز و جشنواره فیلم پروین اعتصامی حضور یافته است. با توجه به سابقه نمایشهای قبلی، این اثر را میتوان از منظر ژانر و نگاه فنی، نمونهای قابلتوجه در میان پروژههای ایرانی دانست که تلاش میکند دغدغههای اجتماعی و زیستمحیطی را با رویکردی انسانی و همگانی بیان کند. عوامل فیلم، از لحاظ اجرایی، شبکهای از افراد با تخصصهای گوناگون را در کنار هم گذاشتهاند تا تجربهای خلاقانه و منطبق بر استانداردهای بینالمللی ارائه دهند. همچنین این اثر بهعنوان یک پروژه مشترک داخلی و بینالمللی، نشاندهنده ظرفیت همکاریهای سینمایی میان منابع ایرانی و توانمندیهای بینالمللی است که میتواند در آینده زمینهساز همکاریهای بیشتر در زمینه تولید، توزیع و نمایش باشد.
در جابجایی میان رویدادهای محلی و بینالمللی، ژیلهمو با نمایش در فستیوال داکا، به نوعی پل ارتباطی بین نگاه محلی ایرانی و زبانهای زنده فیلمسازی در سطح جهان تبدیل میشود. این ارتباط میتواند برای بسیاری از هنرمندان ایرانی، بهویژه از نسل جوان فعال در انجمن سینمای جوانان ایران، فرصتهایی برای دریافت بازخوردهای تازه از مخاطبان بینالمللی فراهم آورد و بهنوعی زمینهساز دیدی گستردهتر نسبت به قابلیتهای سینمای ایران در قالب پروژههای آکادمیک و دانشگاهی گردد. به گزارش تیم آرشیو کامل، جشنواره داکا با تمرکز بر مسائل اجتماعی و زیستمحیطی، در سالهای اخیر بهویژه بهخاطر تنوع فرهنگی و سطح بالا از لحاظ کیفی، به یک سکوی معتبر برای نمایش آثاری با دیدگاههای انسانی تبدیل شده است و حضور ژیلهمو بهعنوان یکی از فیلمهای کوتاه ایرانی در این رویداد، میتواند به گسترش میدان کارکردهای سینمای کشورمان در سطح بینالمللی کمک کند.
سابقه نمایشهای بینالمللی و جایگاه ژیلهمو در ایران
حضور ژیلهمو در جشنوارههای معتبر داخلی و جهانی نشاندهنده پویایی و قابلیتهای هنری گروه سازنده است. این فیلم پیشتر در چهلویکمین جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران، که یکی از معتبرترین رویدادهای ایران در حوزه فیلم کوتاه بهشمار میآید، حضور داشته و همچنین در چهلوسومین جشنواره فیلم فجر، معتبرترین رویداد سینمایی ایران، به نمایش درآمده است. افزون بر این، حضور در بیستو ششمین جشنواره فیلم نودا سیتی آمریکا و شرکت در جشنوارههای فضای باز بینالمللی، نشان میدهد که پروژه ژیلهمو موفق شده است با قالبی مستقل و باکیفیت، پیامهای اجتماعی و انسانی خود را به مخاطبان بینالمللی منتقل کند. این دستاوردها، با توجه به همکاریهای داخلی مانند انجمن سینمای جوانان ایران و کاکوفیلم، میتواند نمادی از پویایی و کارایی شبکههای تولید و توزیع فیلم در کشور باشد و بهعنوان پیشدرآمدی برای پروژههای آینده عمل کند.
همچنین لازم است به این نکته اشاره شود که عنوان «ژیلهمو» بار معنایی عمیقی دارد و در زبان کردی به معنای «آتش زیر خاکستر» است؛ این نام، بهوضوح به رویکرد داستانی فیلم اشاره دارد که به بررسی گرههای اجتماعی و پنهان در بطن جامعه میپردازد و قصد دارد با روایت هنری، به بازنگری در مفاهیم عدالت، حمایت از نخبگان محلی و همافزایی بین سطوح مختلف اجتماعی ایران و جهان بپردازد. با توجه به ترکیب تیم تولید و بازیگران، این اثر توانسته است با زبان تصویری قوی و تدوینی دقیق، تصویرسازی واضحی از مسائل اجتماعی ارائه دهد و از این منظر بهعنوان نمونهای از فیلمهای کوتاه ایرانی با کیفیت در سطح بینالمللی مطرح شود. این مسیر، با وجود چالشهای اجرایی و محدودیتهای مالی و زمانی، نشان میدهد که پویایی و تعهد هنری میتواند از طریق همکاریهای مشترک، به تولید آثاری برسد که هم ارزشهای هنری را حفظ کند و هم پیامهای اجتماعی را به شکل مطلوب منتقل نماید.
در پایان باید گفت که حضور ژیلهمو در این فستیوال بینالمللی، بهویژه در شرایطی که جشنوارههای سراسری و بینالمللی به دنبال تعامل فرهنگی و گسترش روابط با کشورهای دیگر هستند، میتواند درهای جدیدی را برای تولید، نمایش و گسترش بازار جهانی فیلمهای ایرانی باز کند. این رویداد همچنین میتواند به کارآفرینی در سطح هنری، فرصتی برای جذب سرمایهگذارهای بینالمللی و گسترش دامنه نمایش در سایتهای پخش جهانی منجر شود. در این راستا، تیم سازنده و تهیهکنندگان میتوانند با بهرهگیری از بازخوردهای دریافتی از داوران و مخاطبان بینالمللی، به بهبود کیفیت فنی و روایت داستانی مشروعیتبخش برای پروژههای آینده بپردازند.
تحلیل اجرایی-قانونی حضور در جشنواره
حضور فیلمهای ایرانی در رویدادهای بینالمللی تا حد زیادی به توانایی تیم تولید در ارائه نسخهای قابل نمایش با استانداردهای بینالمللی و رعایت شرایط فرهنگی و قانونی داخلی بستگی دارد. از منظر اجرایی، حضور ژیلهمو در داکا میتواند به توسعه شبکههای همکاری میان تولیدکنندگان ایرانی و مخاطبان جهانی منجر شود و بهکارگیری منابع مالی و انسانی را برای پروژههای آینده تسهیل کند. از دید قانونگذاری داخلی، حفظ خطوط قرمز فرهنگی و اخلاقی و احترام به موازین جمهوری اسلامی ایران در محتوای فیلم، همواره امری ضروری است تا بتوان از طریق پشتیبانیهای قانونی و تخصیص بودجههای فرهنگی، امکان نمایش در سطح بینالمللی را حفظ کرد. در عین حال، این حضور بهعنوان یک پروژه دانشگاهی-صنعتی، میتواند با حفظ استانداردهای کیفی و محتوایی، نشان دهنده ظرفیتهای ایران در همکاریهای فراملی باشد و به تقویت اعتبار هنری کشور کمک کند.