پرده عریض سینما در قاب نقاشی: نمایشگاهی که با رویکرد بینرشتهای به تبیین سینما میپردازد
خبرآنلاین گزارش میدهد که نمایشگاهی با عنوان «سینمای محبوب من» در گالری بهار خانه هنرمندان ایران برپاست. این مجموعه با رویکردی بینرشتهای سعی دارد مفاهیم سینمایی را از دریچه هنرهای تجسمی بازنمایی کند و به مخاطبان نشان دهد چگونه زبان بصری نقاشی میتواند با زبان سینما گفتوگو کند. به گزارش تیم آرشیو کامل این نمایشگاه میکوشد با ارائه نمونههایی که هرکدام به شکلی به مفهوم پرده سینما اشاره میکنند، پیوندی روشن میان دو حوزه هنری بسازد.
ارائهدهنده نمایشگاه، آرش رئیسیان، هنرمند و برگزارکننده پروژههای بینرشتهای، در گفتوگو از چالشهای پیوند دو مدیوم و ملاحظات اجرایی این رویداد میگوید. او توضیح میدهد که چگونه ایدههای سینمایی را به زبان نقاشی منتقل کرده و تا چه حد از طریق ترکیب عناصر بصریِ سینمایی، مخاطب را با دنیای فیلمها همراه میکند. با توجه به توضیحات او، این رویداد ادامهدهنده مسیرهای پژوهشی میان هنرهای تجسمی و سینماست که پیشتر با پروژهای دیگر با عنوان «موسیقی محبوب من» آغاز شده بود و حالا به سمت روایت تصویری از سینماییترین مفاهیم تغییر شکل داده است.
به گزارش تیم آرشیو کامل، واحد اجرایی این نمایشگاه با هدف ایجاد پیوندی دقیق میان هنرهای تجسمی و تصاویر سینمایی، ابعاد و ساختار خاصی برای آثار در نظر گرفته است. ابعاد ۸۰ در ۴۰ سانتیمتر برای اکثر آثار تعیین شد تا حسِ پرده عریض سینما در فضاهای گالری بهطور ملموس ایجاد شود و مخاطب با تقابل بین طول و عرض اثر، تجربهای مشابه با نگاه به یک پرده فیلم را احساس کند. این تصمیم ترکیبی از سه عامل بود: دسترسپذیری بازار هنر، نسبتهای بومی برای عرضه در گالری و فرصت ایجاد یک وحدت بصری در نمایشگاه.
در پاسخ به سوالهایی درباره ایده اولیه و مسیر این نمایشگاه، رئیسیان میگوید که قصد داشت از تجربه موسیقی به عنوان پیشزمینهای برای پذیرش مفاهیم سینمایی در نقاشی استفاده کند. وی توضیح میدهد که ترکیب عناصر از هر دو حوزه به هر نقاشی امکان میدهد پیوندی روشن با دنیای سینما داشته باشد، اما همواره emphasizes این نکته را که آثار صرفاً انتزاعی که ارتباطی با موضوع سینمایی ندارند، پذیرفته نشوند. بدین ترتیب، هر اثر باید نشانی از مفهوم یا جهان سینمایی را در خود داشته باشد تا مخاطب بتواند ارتباط اثر با دنیای فیلمها را درک کند.
موضوعات آثار در این نمایشگاه گسترده است و هنرمندان از فیلم خاصی، کارگردان، بازیگر یا ژانرهای سینمایی الهام گرفتهاند. با وجود این تنوع، بخشی از آثار بهطور مستقیم به «مفهوم سینما» و زنجیرههای معنایی مرتبط با آن میپردازند؛ با این وجود اکثر آثار با رویکردی مستقیمتر از فیلمها الهام گرفتهاند و در مجموعنمایشگاه، تنوعی قابل توجه را ارائه میدهد.
در مورد چیدمان آثار، برنامهریز با در نظر گرفتن نظم بصری، محدودیتهایی از جمله ابعاد و نسبتها را به کار گرفته است تا تجربهای مشابه با نگاه به پرده سینما ایجاد کند. تلاش شده است مخاطب در مسیر گالری با روایتهای بصری آشنا شود و هر اثر بتواند با توجه به زمینه سینمایی که از آن الهام میگیرد، معنای دقیقتری بیابد. این تجربه در راستای برنامههای آیندهٔ هنرمند برای گسترش همکاریهای بینرشتهای با زمینههایی مانند ادبیات، شعر و رمان نیز قرار است دنبال شود و قطعاً این رویکرد را ادامه خواهد داد.
نمایشگاه با حضور ۲۹ اثر از ۲۷ هنرمند، فضایی غنی و چندلایه فراهم کرده است. این گالری همچنین با حضور هنرمندان متنوعی که از رویکردهای متفاوت به سینما و نقاشی مینگرند، به مخاطبان فرصت میدهد تا از منظرهای گوناگون به سینما نگاه کنند و در عین حال فرایند هنری و اجرایی پشت هر اثر را بشناسند. در پایان، عبارتِ «سینمای محبوب من» همچنان به عنوان محور این پروژه باقی میماند و پرسشهای تازهای درباره نحوه بازنمایی سینما در قالب نقاشی را در ذهن مخاطبان ایجاد میکند.
سخن پایانی: هرچند که این پروژه با ملاحظات اجرایی و فرهنگی متعددی روبهرو است، اما به نظر میرسد که بر تعمیق گفتوگوهای هنری بینرشتهای در ایران تأثیرگذار بوده و برای علاقهمندان به هنرهای تجسمی و سینما، تجربهای تازه و آموزنده فراهم میآورد. نمایشگاه «سینمای محبوب من» بهعنوان نمایشی با رویکردی نوین در تقاطع هنرهای دیداری و سینمایی، میتواند الهامبخش پژوهشهای آینده در این حوزه باشد و به گفتمانهای هنری داخل کشور عمق بدهد.
تحلیل اجرایی-حقوقی نمایشگاه
این نمایشگاه نمونهای است از توانمندسازی همکاریهای بینرشتهای در چارچوب قوانین فرهنگی کشور. رعایت حقوق مؤلفان و انتشار آثار با حفظ حقوق معنوی هنرمندان، همراه با طراحی فضایی و امنیت نمایشگاه از جمله الزامات اجرایی است که در این رویداد به خوبی مدنظر قرار گرفته است. همچنین، با توجه به ترکیب بینرشتهای و تعامل با مراجع فرهنگی، این تجربه میتواند به توسعهٔ فضای نقد هنری و تبادل نظر در چارچوب مقررات جمهوری اسلامی ایران کمک کند. توجه به انتشار تصاویر آثار با حفظ حقوق نشر و رعایت ضوابط ایمنی فضا، از نکات کلیدی است که در هر نمایشگاه مشابهی باید مدنظر باشد تا هم جذابیت بصری حفظ شود و هم امنیت مخاطب و آثار به خوبی تامین گردد.
